Praktiki bələdçi: pul, sənədlər, təhlükəsizlik

Marşrut: Bakı → Gürcüstan → Türkiyənin Qara dəniz sahili → Mərkəzi Anadolu → İstanbul · şəxsi, Azərbaycanda qeydiyyatlı avtomobil · Azərbaycan vətəndaşları · ~4500–5500 km · ~3 həftə

Hazırlanma tarixi: 04.10.2026. Hər rəqəmin yanında mənbə və tarix var. Əgər tarix «baxış» kimi yazılıbsa, deməli, səhifənin özündə tarix yoxdur və 04.10.2026-da açılıb.

1. Sərhəd keçidləri

1.1 Azərbaycan → Gürcüstan (Qırmızı Körpü / Balakən–Laqodexi)

1.2 Gürcüstan → Türkiyə (Sarpi / Sarp)

2. Giriş qaydaları (Azərbaycan vətəndaşları)

3. Avtomobil sənədləri və sığorta

3.1 Sürücülük vəsiqəsi

3.2 Avtomobil sürücüyə məxsus deyilsə

• Türkiyə: gömrükdə aşağıdakılardan biri tələb olunur: (a) səfirlik, konsulluq və ya notariusun təsdiq etdiyi etibarnamə; (b) sahibi də gömrükdədirsə, orada tərtib edilib gömrüyün təsdiqlədiyi etibarnamə; (c) ölkənin rəsmi orqanının təsdiqlədiyi sənəd. Bu sənədlərin notarius və ya konsulluq tərəfindən təsdiqlənmiş türkcə tərcüməsi də verilməlidir (Ticarət Nazirliyinin bələdçisi, 05.01.2026).
• Türkiyədə avtomobili kim sürə bilər — VACİB: avtomobili yalnız icazə sahibi sürə bilər, yəni gömrük proqramına adı yazılan şəxs. Ondan başqa yalnız onun həyat yoldaşı, valideynləri (yuxarı nəsil) və uşaqları (aşağı nəsil) sürə bilər, o da bir şərtlə ki, icazə sahibi Türkiyədə olsun və onlar Türkiyədən kənarda yaşasınlar. «Acil durumlar hariç izin hak sahibi araç içinde bulunsa dahi yukarıda belirtilen kişiler dışında taşıtın kullanılması mümkün değildir» — yəni təcili hallar istisna olmaqla, icazə sahibi maşının içində olsa belə, başqası sürə bilməz. Qohumluq sənədlə sübut edilməlidir. Sübut edilmədikdə avtomobil yol yoxlamasında saxlanılır və gömrüyə təhvil verilir (eyni mənbə, 11-ci bənd). Bu iki nəfər ər-arvad, valideyn və ya övlad deyilsə, Türkiyədə maşını yalnız biri sürə biləcək.
• Gürcüstan: sahibi maşında deyilsə, notariusun təsdiqlədiyi və ölkədən çıxmaq hüququnu açıq göstərən etibarnamə tövsiyə olunur; ingiliscə tərcüməsi də olsa, yaxşıdır (axtarış xülasəsi: justadvisors.ge, pbservices.ge, baxış 04.10.2026; !zəif mənbə). Gürcüstanda xarici nömrəli avtomobil sərhədi keçdiyi gündən 90 gün istifadə oluna bilər (eyni mənbələr; !zəif mənbə).

3.3 Türkiyəyə müvəqqəti idxal (turist kimi)

3.4 Sığorta

4. Yollar və ödənişlər

4.1 Ölkələr üzrə

4.2 Türkiyə: HGS və xarici nömrəli avtomobillər

• Yeni qayda (29.07.2026): «Ücretli Karayollarında Yabancı Plakalı Araçlara Ait Geçiş Ücretleri ve İdari Para Cezaları ile Cezaların Tahsiline İlişkin Yönetmelik» Rəsmi Qəzetdə dərc edilib. Xarici nömrəli avtomobil HGS və ya digər elektron ödəniş sisteminə abunə olmalı və hesabında kifayət qədər balans saxlamalıdır (Habertürk, 29.07.2026; Takvim, 28–29.07.2026). Rəsmi Qəzetin mətnini açmaq alınmadı, məlumat xəbər saytlarındandır.
• HGS-i haradan almaq: PTT filiallarında, PTT agentliklərində, PTT ilə müqaviləsi olan banklarda və üzv mağazalarda (Habertürk, 29.07.2026). Sarp sərhədində HGS satış məntəqəsinin olub-olmadığı ?yoxlanmayıb.
• Ödənişsiz keçid (ihlalli geçiş): ilk 15 gün ərzində yalnız keçid haqqı ödənilir; 16–45-ci günlərdə keçid haqqı və onun bir misli qədər cəza; 45 gündən sonra keçid haqqı və onun 4 misli qədər cəza (Habertürk, Takvim, 29.07.2026). Diqqət: bəzi saytlar bunu sadəcə «15 gündən sonra 4 qat cəza» kimi yazır, çünki ziddiyyətli məlumat var.
• Sərhəddə yoxlama: borcu olan xarici nömrəli avtomobil Türkiyədən çıxa bilmir. Borcu sərhəddə bank və ya kredit kartı ilə, həmçinin nağd ödəmək olar (eyni mənbələr).
• Ödənişsiz keçidi KGM-in Geçiş İhlal Sorgulama xidmətində yoxlamaq olar.

4.3 Marşrutda ola biləcək ödənişli yollar (1-ci sinif, yəni minik avtomobili; ƏDV daxil)

Nümunə hesablama. Fərz edirik ki, Kapadokiyadan (Derinkuyu) Ankaraya otoyolla gedirsiniz. Bu istiqamətin tarifinin əks istiqamətlə eyni olduğu ehtimal edilir, amma yoxlanmayıb. Sonra Ankaradan İstanbula Anadolu otoyolu ilə gedirsiniz və İstanbulda iki dəfə körpüdən keçirsiniz: 840 + 338 + 2×59 = 1 296 TL. Hesablama KGM-in yuxarıdakı tariflərinə əsaslanır. Ödənişsiz alternativ də var: Aksaray üzərindən dövlət yolu (D-yolu) ilə getmək olar. Bu yolun ödənişsiz olduğu ehtimal edilir, amma yoxlanmayıb.

5. Yanacaq qiymətləri

5.1 Azərbaycan (manatla, 1 litr)

5.2 Gürcüstan (larinin simvolu ₾-dir, 1 litr)

Gulf.ge açılmadı (403 xətası verdi). SOCAR Georgia saytına baxılmadı.

5.3 Türkiyə (Petrol Ofisi, 1 litr, lirə ilə)

Bütün qiymətlər Petrol Ofisi səhifəsindən götürülüb, müraciət tarixi 2026-10-04. Mənbə rəsmidir, amma səhifədə tarix yazılmayıb. İstanbul rəqəmləri gzt.com xəbəri (2026-10-04) ilə tam üst-üstə düşür. Amma Petrol Ofisi səhifəsində «+KDV» qeydi var, ona görə qiymətlərə ƏDV-nin daxil olub-olmadığı aydın deyil (yoxlanmayıb).

• Türkiyədə dizel benzindən bahadır.
• Dizel üçün litrə 4,95 TL endirim gözlənilir, 2026-10-06-da qüvvəyə minə bilər. Bu halda İstanbulda dizel təxminən 90,05 TL olar. Mənbə: gzt.com, 2026-10-04. Bu, sektor mənbələrinə əsaslanan proqnozdur, hələ baş verməyib.
• Opet səhifəsindəki qiymətlər dinamik yüklənir, ona görə oxunmadı.

5.4 5000 km üçün yanacaq xərci

Düsturlar:

• litr = 5000 × (l/100 km) / 100
• xərc = litr × qiymət
• AZN-ə çevirmək üçün AMB-nin rəsmi məzənnəsi götürülüb: 1 TRY = 0,0346 AZN, 1 GEL = 0,6531 AZN (cbar.az, 2026-10-02). Linkdə 03.10.2026 yazılıb, amma faylın içindəki tarix 02.10.2026-dır.

Litr: 7 l/100 km → 350 L; 8 l/100 km → 400 L; 10 l/100 km → 500 L.

Variant 1. Bütün 5000 km Türkiyədə

Variant 2. Qarışıq marşrut

Fərziyyə (mənbəsi yoxdur, yalnız hesablama üçündür): təxminən 600 km Gürcüstanda, təxminən 4400 km Türkiyədə. Azərbaycan ərazisindəki hissə hesaba daxil edilməyib.

• Gürcüstanda benzin: Wissol Eko Premium, 4,26 ₾. Dizel: Wissol Euro Diesel, 4,95 ₾.
• Türkiyədə benzin: 86,60 TL. Dizel: 97,10 TL. Hər ikisi Petrol Ofisinin cədvəlindəki ən yüksək regional qiymətdir.

Müqayisə üçün: Azərbaycanda Aİ-92 1,15 AZN-dir, Türkiyədə benzin 95 isə təxminən 84,60 × 0,0346 ≈ 2,93 AZN-dir. Ona görə sərhədə dolu bakla çatmaq sərfəlidir. Qiymətlər yuxarıdakı mənbələrdəndir.

5.5 Bidon və sərhəddə bakdakı yanacaq

Türkiyədəki 20.10.2014 tarixli «standart depo» dəyişikliyi yalnız TIR, avtobus və yük maşınlarına aiddir, şəxsi minik avtomobilinə yox (ticaret.gov.tr).

6. Gündəlik xərclər (2 nəfər)

6.1 Otel (bir gecə, bir otaq, ABŞ dolları ilə)

Hamısı zəif mənbədir: KAYAK aqreqatorunun şəhər səhifələri, müraciət tarixi 2026-10-04. Rəqəmlər «son 3 gündə tapılan» və ya «ən populyar» otelin qiymətidir, konkret tarixlər üçün təklif deyil. Booking.com-a baxılmadı.

6.2 Yemək

Numbeo zəif və ya orta mənbədir: məlumatı istifadəçilər daxil edir. Bütün sətirlər 2026-10-02-də yenilənib. Diqqət: Numbeo İstanbulda benzini 70,43 TL göstərir, rəsmi qiymət isə 84,60 TL-dir. Yəni Numbeo-nun qiymətləri gecikə bilər.

Dönər (rəsmi şəbəkə saytı): Usta Dönerci-də:

• souslu toyuq dürümü + orta içki — 185 TL-dən başlayır;
• 2 toyuq dürümü + böyük kartof + 1 L Coca-Cola — 590 TL;
• ət dönər dürümü (90 q) + kartof + soğan halqaları + 1 L içki — 480 TL.

Mənbə: ustadonerci.com, müraciət tarixi 2026-10-04. Bunlar kampaniya qiymətləridir, tarix yazılmayıb. Lokantada adi yeməyin qiyməti rəsmi mənbədə ?yoxlanmayıb.

6.3 Kapadokyada hava şarı

Tövsiyə: Kapadokyada 2–3 səhər ehtiyatda saxlayın. Bu, mənbədəki ləğvlərə əsaslanan məntiqi nəticədir, ayrıca rəqəm deyil.

6.4 Muzey kartları (xarici turistlər üçün, rəsmi: muze.gov.tr)

• Heç bir kart gecə muzey ziyarətlərinə keçmir.
• Göreme Açıq Hava Muzeyindəki Karanlıq Kilsə (Dark Church) üçün ayrıca bilet lazımdır. Bu qeyd rəsmi saytın axtarış nəticəsində görünür.
• Adi «MüzeKart» yalnız Türkiyə vətəndaşları üçündür (muze.gov.tr).
• MuseumPass-ın Topkapı və Ayasofyaya keçib-keçmədiyi ?yoxlanmayıb: muze.gov.tr səhifəsində bu barədə heç nə yazılmayıb. Topkapının biletlərini Milli Saraylar İdarəsinin müəyyən etdiyini turizmdays.com xəbəri göstərir. Bu, Topkapının karta daxil olmaya biləcəyinə işarədir, amma təsdiq deyil.

6.5 Ayrı-ayrı yerlərə giriş (xaricilər üçün)

Hesablama (2 nəfər, yalnız bu 4 yer): (20 + 20 + 25 + 50) EUR × 2 ≈ 230 EUR. MuseumPass Türkiye isə 2 × 165 = 330 EUR-dur. Bu 4 yer üçün kart sərfəli deyil: Topkapı və Ayasofya karta daxil olmaya bilər (yoxlanmayıb). Kartın sərfəli olub-olmaması Anadoluda neçə muzeyə baxacağınızdan asılıdır.

6.6 İstanbulda parkinq (İSPARK)

Bu tariflər 1-ci qrup rayonlara aiddir: Beşiktaş, Beyoğlu, Fatih (Sultanahmet), Kadıköy, Şişli, Üsküdar. Həm açıq, həm qapalı parkinqlərdə qüvvədədir, 2026-01-01-dən tətbiq olunur.

Mənbə: haberturk.com, xəbər 2025-12-16, İBB Məclisinin 2025-12-11 tarixli qərarı. Mənbə növü: orta. Rəsmi ispark.istanbul saytı açılmadı (bağlantı rədd edildi).

Digər qruplarda 1 saatlıq qiymət: Ataşehir, Bakırköy və s. — 110 TL; Esenyurt, Avcılar və s. — 80 TL. Bunlar yalnız axtarış xülasəsindədir, xəbər səhifəsində ayrıca açılmayıb.

7. Pul

7.1 Rəsmi məzənnələr

Valyutalar: Gürcüstanda lari (GEL, ₾), Türkiyədə lirə (TRY, ₺).

7.2 Azərbaycan kartları xaricdə: bank tarifləri (rəsmi)

• Azərbaycan kartlarına Türkiyədə və ya Gürcüstanda sanksiya və ya məhdudiyyət olub-olmaması barədə heç bir rəsmi mənbə tapılmadı. Ona görə bu məsələ ?yoxlanmayıb.
• PAŞA Bank bəzi «yüksək riskli» ölkələrdə kart əməliyyatlarını məhdudlaşdırdığını yazır (pashabank.az, yalnız axtarış xülasəsindən). Türkiyə və Gürcüstanın bu siyahıda olub-olmadığı ?yoxlanmayıb.
• Tövsiyə: yola çıxmazdan əvvəl bankınızın tətbiqində kartın xaricdə istifadəsinin açıq olduğunu yoxlayın.

7.3 Türkiyədə bankomat komissiyası (xarici kart üçün)

Mənbələr bir-birinə ziddir.

• myturkeyadventure.com (2026-09-30-da yenilənib, !zəif mənbə) yazır ki, Ziraat, Halkbank, PTT, ING və HSBC adətən xarici kartdan komissiya almır. Garanti, Akbank, Yapı Kredi və DenizBank isə komissiya alır.
• Başqa zəif mənbə (travelcurrencyguide və you.co, axtarış xülasəsindən) deyir ki, Ziraat 2026-cı ilin mayından xarici kartdan 50–100 TL komissiya alır.
• İş Bankası və Ziraatın faiz tarifləri (1,15–1,70 TL + 1,15% + BSMV) da yalnız axtarış xülasəsində görünür, tarixi yoxdur.

Bankların öz saytlarına baxılmadı, axtarışda da rəsmi tarif çıxmadı. Yəni ?yoxlanmayıb.

Ümumi qayda (yalnız zəif mənbələrdə): bankomat ekranında «TRY ilə» seçin və «DCC», yəni çevirmə təklifini rədd edin.

7.4 Nağd pul və bəxşiş

• Türkiyə: 2026-01-30-dan restoran, kafe və lokantalarda «servis», «kuver» və «masa» haqqı almaq qadağandır. Bu, Ticarət Nazirliyinin Qiymət Etiketi Yönetmeliyinə dəyişikliklə edilib (euronews, 2026-01-29; mənbə növü orta). Bəxşiş könüllüdür. 5–10% rəqəmi yalnız bloqlardadır (!zəif mənbə).
• Gürcüstan: bir çox restoran hesaba 10–18% servis haqqı əlavə edir. Bu varsa, ayrıca bəxşiş gözlənilmir. Mənbə: tbilisi-expat.com və başqaları (!zəif mənbə, axtarış xülasəsindən).
• Sümela parkinqi kimi kiçik ödənişlər üçün nağd lirə saxlamaq məntiqlidir. Bu, ümumi tövsiyədir, rəqəm deyil.

8. Rabitə

8.1 Türkiyə — xarici telefonun IMEI qaydası

Praktik nəticə: 3 həftəlik səfər 120 günün xeyli içindədir, ona görə qeydiyyat və rüsum lazım deyil. Türk SIM kartı taxılmış telefon 120 gündən sonra bağlanar; bu səfərə aid deyil. Xarici (Azərbaycan) SIM kartla rouminqdə IMEI qaydasının necə tətbiq olunduğunu rəsmi mənbədə tapılmadı — ?yoxlanmayıb.

8.2 Türkiyə — turist SIM paketləri

Qeyd: Türk Telekom səhifəsindəki qiymətlər köhnə görünə bilər (digər operatorlardan xeyli ucuzdur). Mağazada yenidən yoxlamaq lazımdır.

8.3 Gürcüstan — turist SIM paketləri

Batumidə SIM satışı: Magti paketləri yalnız hava limanlarında göstərilib. Quru yolla gələnlər üçün şəhər ofisi lazımdır — ofis ünvanlarını ?yoxlamamışam.

8.4 eSIM (bütövlükdə zəif / kommersiya mənbəsi)

Telefonun eSIM-i dəstəkləməsi lazımdır. Bu qiymətləri Airalo-nun öz səhifəsində yoxlamamışam.

8.5 Azərbaycan operatorlarının rouminqi

Tövsiyə: 3 həftə üçün yerli SIM (GE-də Magti, TR-də Turkcell və ya Türk Telekom) rouminqdən ucuz görünür. Bu nəticə yuxarıdakı rəsmi qiymətlərlə müqayisədən çıxır; rouminq qiymətləri tam təsdiqlənməyib.

9. Təhlükəsizlik

9.1 Sürət hədləri (minik avtomobili, km/saat)

• Türkiyə: m.100-ə görə İçişləri Nazirliyi şəhərlərarası yollarda, bölünmüş yollarda və otoyollarda minik avtomobilləri üçün həddi 20 km/saata qədər artıra bilər (KTY m.100, müraciət 2026-10-04). Bəzi otoyollarda 130/140 km/saat lövhəsi barədə məlumat yalnız xəbər/bloqdadır — !zəif mənbə. Həmişə lövhəyə baxın.
• Türkiyə: otoyolda minimum sürət 40, şəhərlərarası yolda 15 (KTY m.100, müraciət 2026-10-04).
• Gürcüstan: qoşqu ilə bütün yollarda 80 (MOI PDF, m.33, müraciət 2026-10-04).

9.2 Alkoqol həddi

gov.uk da Gürcüstanda həddin Britaniyadakından aşağı olduğunu yazır (gov.uk — Georgia, yenilənmə 2026-09-15). Tövsiyə: sükan arxasında olan heç içməsin.

9.3 Avtomobildə məcburi avadanlıq

Türkiyə — KTY «1 saylı cetvel», mətn 03.07.2026 dəyişikliyinə qədər yenilənib (mevzuat.gov.tr PDF, müraciət 2026-10-04):

Gürcüstan — qanunun MOI PDF-ində minik avtomobili üçün aptek, yanğınsöndürən və üçbucaq siyahısını tapılmadı (yanğınsöndürən yalnız ekskursiya nəqliyyatı üçün çıxır). ?Yoxlanmayıb. Türkiyə dəsti onsuz da aparılacağı üçün praktik problem yoxdur.

9.4 Qış təkəri

Praktik nəticə: noyabrın ikinci yarısında Sivas/Kayseri yaylasına çıxırsınızsa, qış təkəri (və ya heç olmasa zəncir) çox tövsiyə olunur. Zəncir Türkiyədə onsuz da məcburi dəstdədir. Valiliklərin yerli qərarlarını yolda KGM / valilik saytlarından yoxlayın.

9.5 Radar/EDS və xarici nömrəli avtomobilin cərimələri (Türkiyə)

• Yol cərimələri (radar daxil): sürücünün vətəndaşlığından asılı olmayaraq, xarici nömrəli avtomobilə yazılan yol hərəkəti cəriməsi bildiriş şərti olmadan, sürücüyə xəbər verilərək alınır. «Cərimələr ödənmədən xarici nömrəli avtomobilin ölkəni tərk etməsinə icazə verilmir.» Mənbə: 2918 saylı KTK, m.115, müraciət 2026-10-04.
• Ödənişli otoyol/körpü (HGS): yeni yönətmelik RG 33324, 29.07.2026. Xarici nömrəli avtomobil HGS və ya oxşar sistemə abunə olmalı və balans saxlamalıdır. Ödənişsiz keçid 15 gün içində ödənsə, cərimə yoxdur. 15 gündən sonra cərimə keçid haqqı qədərdir. 45 gündən sonra keçid haqqına əlavə olaraq 4 qat cərimə. Borc sərhəddən çıxışda elektron yoxlanılır; ödənmədən gömrük çıxışa icazə vermir (kartla və ya kassada ödəniş). Mənbə: UAB xəbəri, 2026-07-29; yönətmelik xülasəsi: alomaliye.com, 2026-07-29.
• Nəticə: Sarp/Türkiyə girişində HGS etiketi alın və balansı doldurun. Çıxışdan əvvəl borcu yoxlayın. HGS-in harada satıldığını (Sarp gömrüyü, PTT) ?yoxlamamışam.

9.6 Təcili yardım nömrələri

9.7 Yol şəraiti — marşrut üzrə

9.8 Polis / jandarma yoxlama məntəqələri, şəxsiyyət vəsiqəsi

• Türkiyədə şəkilli şəxsiyyət sənədi gəzdirməmək qanunsuzdur. Pasportu həmişə yanınızda saxlayın. İstanbulda sənəd yoxlaması ola bilər. Əsas yollarda çoxlu polis məntəqəsi var; onlarla əməkdaşlıq edin. Məntəqəyə yavaş yaxınlaşın və təhlükəsizlik əməkdaşlarının göstərişinə əməl edin. Mənbə: gov.uk — Turkey, yenilənmə 2026-09-21.
• Sərxoş sürücüyə cərimə yazılır və sürücülük vəsiqəsi 6 aylığa alına bilər (gov.uk — Turkey, yenilənmə 2026-09-21).
• Sığorta: üçüncü şəxs sığortasını göstərən Yaşıl Kart lazımdır (gov.uk — Turkey, yenilənmə 2026-09-21). Azərbaycan sürücülük vəsiqəsinin Türkiyədə və Gürcüstanda keçərliliyi bu bölmədə ?yoxlanmayıb (bax 3.1-ci bölmə).

9.9 Oğurluq və fırıldaqçılıq (İstanbul), zəlzələ

Cinayət (gov.uk — Turkey, yenilənmə 2026-09-21):

• İstanbulun turist bölgələrində küçə oğurluğu və cibgirlik adidir.
• Sizə yaxınlaşıb pul dəyişməyi təklif edən və ya restorana/gecə klubuna aparmaq istəyən yad adamlardan ehtiyatlı olun. Yadların təklif etdiyi yemək və içkiyə nəsə qatılmış ola bilər.
• Metanol: Ankara və İstanbul daxil olmaqla, qanunsuz istehsal edilmiş və saxta içkidən ölüm halları olub.
• Gürcüstan: cinayət səviyyəsi aşağıdır, amma içkiyə nəsə qatılması halları qeydə alınıb (gov.uk — Georgia, yenilənmə 2026-09-15).

Zəlzələ — AFAD: Deprem Anında Neler Yapmalısınız, müraciət 2026-10-04:

• Binada: ÇÖK – KAPAN – TUTUN (diz üstə çök, başını və boynunu qoru, sabit bir şeydən tut). Sarsıntı bitənə qədər çölə qaçma, liftdən istifadə etmə.
• Avtomobildə: təhlükəsiz yerdə yolu bağlamadan kənara çək və pəncərələr bağlı halda avtomobildə qal. Tuneldə avtomobildən ayrılma.
• Açıq havada: binalardan, elektrik xətlərindən, ağaclardan və dirəklərdən uzaq dur. Sahildən uzaqlaş (tsunami riski).
• Faktlar: 2025-ci ilin aprelində Mərmərə dənizində 6,2 bal gücündə zəlzələ İstanbulda güclü hiss olunub (gov.uk — Turkey, yenilənmə 2026-09-21). Gürcüstanda tez-tez kiçik zəlzələlər olur; 2022-ci ildə 6,2 bal (gov.uk — Georgia, yenilənmə 2026-09-15).

9.10 Azərbaycanın diplomatik nümayəndəlikləri (mfa.gov.az, müraciət 2026-10-04)

Marşrut boyu: Gürcüstan → Batumi və Tbilisi; Şimal-Şərqi Türkiyə → Qars (ən yaxın); mərkəz → Ankara; son → İstanbul.

10. Mövsüm və iqlim

10.1 Türkiyə şəhərləri — MGM rəsmi statistikası (aylıq orta göstəricilər)

Mənbə: MGM — İllere ait genel istatistik verileri (?m=TRABZON, RIZE, ARTVIN, SIVAS, KAYSERI, NEVSEHIR, ANKARA, ISTANBUL), müraciət 2026-10-04. Ölçmə dövrləri cədvəldədir.

Oktyabr / noyabr / dekabr:

Bütün il üzrə (ümumi aylıq məlumat) — orta maks. / orta min. °C, yağıntı mm (MGM):

Sivas (MGM): oktyabr 18,6/4,2; noyabr 10,9/−0,2; dekabr 3,8/−4,2 °C.

Rize-də ilin ən yağışlı ayı oktyabrdır: 293,8 mm, orta hesabla 14,8 yağışlı gün (MGM — Rize, müraciət 2026-10-04).

10.2 Batumi (Gürcüstan) — !zəif mənbə

Mənbə: climatestotravel.com — Batumi (1991–2020 orta göstəricilərinə istinad edir), müraciət 2026-10-04. !Zəif mənbə. Başqa saytlar oktyabr üçün 248–306 mm, noyabr üçün 233–312 mm verir. Gürcüstanın rəsmi meteoroloji mənbəsini tapılmadı.

10.3 Geyim tövsiyəsi (yuxarıdakı rəqəmlərdən çıxarılıb)

Ümumi nəticə: oktyabr ortası ilə noyabr arasında səyahət iki fərqli iqlimdən keçir: yağışlı və mülayim sahil, sonra gecələr şaxtalı daxili yayla. Hər iki iqlim üçün geyim götürün.

Yoxlanmamış / zəif mənbəli

Bölmə 0–4 (sərhəd, giriş qaydaları, sənədlər, yollar):

1. Nazirlər Kabinetinin 17.09.2026 tarixli qərarının tam mətni, yəni quru sərhəd istisnalarının rəsmi siyahısı. Oxunmayıb, ona görə DSX və ya DGK-dan yazılı təsdiq almaq tövsiyə olunur.
2. Vətəndaşın Sədərək–Dilucu keçidindən avtomobillə çıxışı.
3. Avtomobili yük kimi Gürcüstana, sonra Türkiyədən və ya Gürcüstandan geri daşımağın qiyməti və gömrük prosedurları. banker.az və karavan.az zəif mənbədir.
4. Bakı–Tbilisi qatar biletinin qiyməti (81 AZN). Bu rəqəm yalnız axtarış xülasəsindədir.
5. Türkiyənin Sarp keçidində sərhəd trafik sığortasının qiyməti.
6. Sarp keçidində HGS satış məntəqəsinin olub-olmaması.
7. Ödənişsiz keçid üçün cərimə qaydası, yəni 16–45 gün ərzində «1 misli» məsələsi. Rəsmi Qəzetin mətni açılmadı, məlumat xəbərlərdən götürülüb, bəzi mənbələr isə «4 misli» yazır.
8. Gürcüstan və Türkiyə sərhəd keçidlərinin rəsmi iş saatları. Gecə-gündüz açıq olduğu yalnız zəif mənbələrdə yazılıb.
9. Gürcüstanda xarici sürücülük vəsiqəsinin qüvvədə olma müddəti. Bu, kommersiya saytından götürülüb.
10. Türkiyədə xarici sürücülük vəsiqəsi ilə sürmə müddətinin 6 ay olması (KTY 88-ci maddə). Mənbə hüquq bürolarıdır, mevzuat.gov.tr-də yoxlanmayıb.
11. Gürcüstanda etibarnamə qaydası və xarici avtomobilin 90 gün qala bilməsi. Bunlar zəif mənbələrdəndir.
12. Gürcüstanda icbari tibbi sığorta. Mənbələr Georgia Today və sığorta şirkətinin saytıdır; Gürcüstan qanununun mətni oxunmayıb.
13. Gürcüstanda yolların ödənişsiz olması, mənbə tollguru.com-dur. D010 yolunun və Aksaray üzərindən gedən D-yolunun ödənişsiz olması da yoxlanmayıb.
14. Derinkuyu–Ankara istiqamətində otoyol tarifinin Ankara–Derinkuyu istiqaməti ilə eyni olub-olmaması.

Bölmə 5–7 (yanacaq, xərclər, pul):

?Yoxlanmayıb:

1. Azərbaycanda Aİ-95-in 2026-10-04 tarixinə qiyməti. Son rəsmi xəbər 1,60 AZN-dir (2024-07-15). tariffcouncil.gov.az açılmadı.
2. Gürcüstanda bidonla yanacaq daşımağın litr həddi (rs.ge-də yoxlanmayıb).
3. Türkiyədə yanacaqdoldurma məntəqəsində bidona doldurma qaydaları (Shell TR səhifəsi açılmadı).
4. 2009/15481 Qərarının 96-cı maddəsi (10 litrlik bidon və ayda 4 giriş) mevzuat.gov.tr-də birbaşa yoxlanmayıb; ikinci dərəcəli saytdan götürülüb.
5. Tbilisi və Rize/Ayder üçün otel qiymətləri; Göreme üçün orta səviyyəli otel qiyməti.
6. Kapadokya, Ankara və Sivasda yemək qiymətləri; lokantada adi yeməyin qiyməti.
7. Sümela monastırına girişin 2026-cı il qiyməti (yalnız 2025 üçün 20 EUR tapıldı).
8. Ayasofyanın rəsmi qiymət səhifəsi (25 EUR yalnız axtarış xülasəsindəndir); MuseumPass-ın Topkapı və Ayasofyaya keçib-keçməməsi.
9. Göreme bilet qiyməti (20 EUR) rəsmi səhifəni birbaşa açanda görünmədi, yalnız axtarış mətnində var.
10. Türkiyə banklarının xarici kart üçün bankomat komissiyası (rəsmi tarif tapılmadı, mənbələr ziddir).
11. Azərbaycan kartlarının Türkiyədə və Gürcüstanda məhdudiyyəti və ya sanksiyası (məlumat tapılmadı).
12. İSPARK-ın 2-ci və 3-cü qrup rayonlarının tarifi (yalnız axtarış xülasəsində).
13. Dizelin 2026-10-06-da 4,95 TL ucuzlaşması — bu, hələ proqnozdur.
14. Gürcüstan–Türkiyə km bölgüsü (600 / 4400) — mənbəsi olmayan fərziyyədir.

Zəif mənbələr:

• KAYAK (bütün otel rəqəmləri)
• Numbeo (yemək qiymətləri; Trabzonda cəmi 6 iştirakçı)
• globalpetrolprices.com
• karavan.az (Aİ-95)
• kapadokyaturfiyatlari.com (hava şarı)
• hagiasophia.com (Ayasofya)
• myturkeyadventure.com və travelcurrencyguide (bankomat)
• tbilisi-expat.com (Gürcüstanda bəxşiş)
• bloqlar (Türkiyədə 5–10% bəxşiş)

Orta mənbələr (xəbər saytları və ikinci dərəcəli hüquqi sitat):

• report.az (Azərbaycanda yanacaq)
• gzt.com (Türkiyədə yanacaq proqnozu)
• turizmdays.com (Topkapı)
• karadenizdesonnokta.com.tr (Sümela)
• haberturk.com (İSPARK)
• ekonomidunya.com (hava şarı ləğvləri)
• euronews (servis haqqı qadağası)
• muhasebetr.com və orgtr.org (gömrük qərarı)

1. Petrol Ofisinin qiymətlərinə ƏDV-nin daxil olub-olmadığı: səhifədə «+KDV» qeydi var.

Bölmə 8–10 (rabitə, təhlükəsizlik, mövsüm):

Zəif mənbə (bloq, kommersiya saytı, axtarış xülasəsi, Vikipediya):

1. Türkiyə IMEI rüsumu 54 258 TL (2026) — yalnız xəbər saytları; rəsmi BTK səhifəsində köhnə, 2020-ci il rəqəmi var.
2. Silknet turist paketləri (15 / 30 GEL) — yalnız axtarış xülasəsi.
3. Cellfie «Tourist» (19 GEL) — kommersiya saytı; rəsmi səhifə 404.
4. Vodafone TR turist paketinin qiyməti (1 500 / 1 850 TL) — axtarış xülasəsi; rəsmi səhifədə qiymət yoxdur.
5. Airalo eSIM qiymətləri (TR və GE) — kommersiya müqayisə saytları.
6. Bakcell rouminq qiymətləri — axtarış xülasəsi; rəsmi səhifə JS ilə yüklənir.
7. Azercell rouminq paketləri — press-reliz xəbəri (1news.az); TR/GE əhatəsi təsdiqlənməyib.
8. Türkiyədə ilk yardım çantasının məcburiliyi və 1 246 TL cərimə — alomaliye.com; KTY cetvelində ilk yardım çantasını tapılmadı.
9. Bəzi Türkiyə otoyollarında 130/140 km/saat lövhələri — xəbər/bloq.
10. Sarpi sərhəd növbələri (1–5 saat) — bloq/bələdçi saytları.
11. D010-da 82 tunel / 112 850 m — Vikipediya.
12. Ayder/Uzungöl yollarının təsviri — turizm bloqları.
13. Sivas hündürlüyü 1 285 m — Vikipediya.
14. Batumi iqlim rəqəmləri — climatestotravel.com.
15. Rikoti yolu (52 km, 51 tunel, 97 körpü) — Civil Georgia xəbəri; Yollar Departamentinin səhifəsində təsdiq tapılmadı.
16. Türkiyədə qış təkəri üçün 15 noyabr – 15 aprel tarixləri və 5 856 TL — TRT Haber xəbəri (2025-11-15); yeni tebliğ/genelge mətni oxunmayıb, UAB PDF-ində köhnə tarixlər (1 dekabr – 1 aprel) var.

Yoxlanmayıb (mənbə tapılmadı):

1. Xarici SIM kartla rouminqdə IMEI qaydasının tətbiqi (Türkiyə).
2. Turkcell paketinə SIM/xətt haqqının daxil olub-olmaması.
3. Nar rouminq paketləri — rəsmi səhifə 404.
4. Gürcüstanda minik avtomobili üçün məcburi avadanlıq (aptek, yanğınsöndürən, üçbucaq).
5. Gürcüstanda qış təkəri tələb olunan konkret yol hissələri (Rikoti daxildirmi?).
6. Gürcüstanda sərxoş sürüşə görə hazırkı cərimə məbləğləri.
7. Azərbaycanda rəqəmli alkoqol həddi.
8. Türkiyədə 2026/27 qış mövsümü üçün yeni kış lastiği genelgesi və valiliklərin yerli qərarları.
9. Türkiyədə ekipman cəriməsinin hazırkı hüquqi əsası (istinad edilən KTY m.31 ləğv olunub).
10. HGS etiketinin Sarp girişində harada satıldığı.
11. Trabzonda Azərbaycan nümayəndəliyi (tapılmadı).
12. Ayder/Uzungöl yaylaları üçün iqlim rəqəmləri.
13. İstanbul nəqliyyatı ilə bağlı rəqəmlər.
14. Batumidə Magti və digər operatorların şəhər ofisləri.

Практический путеводитель: деньги, документы, безопасность

Маршрут: Баку → Грузия → черноморское побережье Турции → Центральная Анатолия → Стамбул · личный автомобиль, зарегистрированный в Азербайджане · граждане Азербайджана · ~4500–5500 км · ~3 недели

Дата подготовки: 04.10.2026. Рядом с каждой цифрой указаны источник и дата. Если дата обозначена как «просмотр», значит, на самой странице даты нет и она открыта 04.10.2026.

1. Пограничные переходы

1.1 Азербайджан → Грузия (Красный мост / Балакен–Лагодехи)

1.2 Грузия → Турция (Сарпи / Сарп)

2. Правила въезда (граждане Азербайджана)

3. Документы на автомобиль и страхование

3.1 Водительское удостоверение

3.2 Если автомобиль не принадлежит водителю

• Турция: на таможне требуется одно из следующего: (a) доверенность, заверенная посольством, консульством или нотариусом; (b) если владелец тоже на таможне — доверенность, составленная там и заверенная таможней; (c) документ, заверенный официальным органом страны. Также нужно предоставить перевод этих документов на турецкий язык, заверенный нотариусом или консульством (руководство Министерства торговли, 05.01.2026).
• Кто может водить автомобиль в Турции — ВАЖНО: водить автомобиль может только владелец разрешения, то есть лицо, вписанное в таможенную программу. Кроме него, водить могут только его супруг(а), родители (восходящие родственники) и дети (нисходящие родственники), и то при условии, что владелец разрешения находится в Турции, а они проживают за пределами Турции. «Acil durumlar hariç izin hak sahibi araç içinde bulunsa dahi yukarıda belirtilen kişiler dışında taşıtın kullanılması mümkün değildir» — то есть, за исключением экстренных случаев, никто другой не может водить, даже если владелец разрешения находится в машине. Родство должно быть подтверждено документом. Если оно не подтверждено, автомобиль задерживают при дорожной проверке и передают таможне (тот же источник, пункт 11). Если эти два человека не супруги, не родитель и ребёнок, в Турции машину сможет водить только один из них.
• Грузия: если владельца нет в машине, рекомендуется нотариально заверенная доверенность, в которой прямо указано право на выезд из страны; хорошо, если будет и перевод на английский (сводка поиска: justadvisors.ge, pbservices.ge, просмотр 04.10.2026; !слабый источник). В Грузии автомобиль с иностранными номерами можно использовать 90 дней со дня пересечения границы (те же источники; !слабый источник).

3.3 Временный ввоз в Турцию (как турист)

3.4 Страхование

4. Дороги и платежи

4.1 По странам

4.2 Турция: HGS и автомобили с иностранными номерами

• Новое правило (29.07.2026): в Официальной газете (Resmî Gazete) опубликован «Ücretli Karayollarında Yabancı Plakalı Araçlara Ait Geçiş Ücretleri ve İdari Para Cezaları ile Cezaların Tahsiline İlişkin Yönetmelik» (регламент о плате за проезд и штрафах для автомобилей с иностранными номерами на платных дорогах). Автомобиль с иностранными номерами должен быть подключён к HGS или другой электронной системе оплаты и поддерживать достаточный баланс на счёте (Habertürk, 29.07.2026; Takvim, 28–29.07.2026). Открыть текст Официальной газеты не удалось, информация взята с новостных сайтов.
• Где купить HGS: в отделениях PTT, агентствах PTT, банках, имеющих договор с PTT, и в магазинах-участниках (Habertürk, 29.07.2026). Есть ли пункт продажи HGS на границе Сарп, ?не проверено.
• Проезд без оплаты (ihlalli geçiş): в течение первых 15 дней оплачивается только плата за проезд; на 16–45-й день — плата за проезд и штраф в однократном её размере; после 45 дней — плата за проезд и штраф в 4-кратном её размере (Habertürk, Takvim, 29.07.2026). Внимание: некоторые сайты пишут просто «после 15 дней штраф в 4 раза», так как сведения противоречивы.
• Проверка на границе: автомобиль с иностранными номерами, имеющий долг, не может выехать из Турции. Долг можно оплатить на границе банковской или кредитной картой, а также наличными (те же источники).
• Проезд без оплаты можно проверить в сервисе KGM Geçiş İhlal Sorgulama.

4.3 Платные дороги, которые могут встретиться на маршруте (1-й класс, то есть легковой автомобиль; НДС включён)

Пример расчёта. Допустим, вы едете из Каппадокии (Деринкую) в Анкару по otoyol. Предполагается, что тариф в этом направлении такой же, как в обратном, но это не проверено. Затем вы едете из Анкары в Стамбул по Анатолийской автомагистрали и в Стамбуле дважды проезжаете по мосту: 840 + 338 + 2×59 = 1 296 TL. Расчёт основан на приведённых выше тарифах KGM. Есть и бесплатная альтернатива: можно ехать по государственной дороге (D-yolu) через Аксарай. Предполагается, что эта дорога бесплатна, но это не проверено.

5. Цены на топливо

5.1 Азербайджан (в манатах, 1 литр)

5.2 Грузия (символ лари — ₾, 1 литр)

Gulf.ge не открылся (ошибка 403). Сайт SOCAR Georgia не просматривался.

5.3 Турция (Petrol Ofisi, 1 литр, в лирах)

Все цены взяты со страницы Petrol Ofisi, дата обращения 2026-10-04. Источник официальный, но дата на странице не указана. Цифры по Стамбулу полностью совпадают с новостью gzt.com (2026-10-04). Однако на странице Petrol Ofisi есть пометка «+KDV», поэтому включён ли НДС в цены, неясно (не проверено).

• В Турции дизель дороже бензина.
• Ожидается снижение цены дизеля на 4,95 TL за литр, оно может вступить в силу 2026-10-06. В этом случае дизель в Стамбуле будет стоить примерно 90,05 TL. Источник: gzt.com, 2026-10-04. Это прогноз, основанный на отраслевых источниках, пока не реализованный.
• Цены на странице Opet загружаются динамически, поэтому не были прочитаны.

5.4 Расходы на топливо на 5000 км

Формулы:

• литры = 5000 × (l/100 km) / 100
• расход = литры × цена
• Для перевода в AZN взят официальный курс ЦБА (AMB): 1 TRY = 0,0346 AZN, 1 GEL = 0,6531 AZN (cbar.az, 2026-10-02). В ссылке указано 03.10.2026, но дата внутри файла — 02.10.2026.

Литры: 7 l/100 km → 350 L; 8 l/100 km → 400 L; 10 l/100 km → 500 L.

Вариант 1. Все 5000 km по Турции

Вариант 2. Смешанный маршрут

Допущение (без источника, только для расчёта): примерно 600 km по Грузии, примерно 4400 km по Турции. Участок по территории Азербайджана в расчёт не включён.

• Бензин в Грузии: Wissol Eko Premium, 4,26 ₾. Дизель: Wissol Euro Diesel, 4,95 ₾.
• Бензин в Турции: 86,60 TL. Дизель: 97,10 TL. Обе — самые высокие региональные цены из таблицы Petrol Ofisi.

Для сравнения: в Азербайджане АИ-92 стоит 1,15 AZN, а бензин 95 в Турции — примерно 84,60 × 0,0346 ≈ 2,93 AZN. Поэтому выгодно подъезжать к границе с полным баком. Цены взяты из источников выше.

5.5 Канистра и топливо в баке на границе

Изменение о «standart depo» (стандартном баке) в Турции от 20.10.2014 касается только TIR, автобусов и грузовиков, а не личных легковых автомобилей (ticaret.gov.tr).

6. Ежедневные расходы (2 человека)

6.1 Отель (одна ночь, один номер, в долларах США)

Всё — слабый источник: городские страницы агрегатора KAYAK, дата обращения 2026-10-04. Цифры — цена отеля «найденного за последние 3 дня» или «самого популярного», а не предложение на конкретные даты. Booking.com не просматривался.

6.2 Еда

Numbeo — слабый или средний источник: данные вносят пользователи. Все строки обновлены 2026-10-02. Внимание: Numbeo показывает бензин в Стамбуле по 70,43 TL, а официальная цена — 84,60 TL. То есть цены Numbeo могут запаздывать.

Дёнер (официальный сайт сети): в Usta Dönerci:

• куриный дюрюм с соусом + средний напиток — от 185 TL;
• 2 куриных дюрюма + большая картошка + 1 L Coca-Cola — 590 TL;
• мясной дёнер-дюрюм (90 г) + картошка + луковые кольца + 1 L напитка — 480 TL.

Источник: ustadonerci.com, дата обращения 2026-10-04. Это акционные цены, дата не указана. Цена обычного блюда в локанте по официальному источнику ?не проверена.

6.3 Воздушный шар в Каппадокии

Совет: оставьте в Каппадокии 2–3 утра в запасе. Это логический вывод из отмен, упомянутых в источнике, а не отдельная цифра.

6.4 Музейные карты (для иностранных туристов, официально: muze.gov.tr)

• Ни одна карта не действует на ночные посещения музеев.
• Для Тёмной церкви (Karanlık Kilise, Dark Church) в Музее под открытым небом Гёреме нужен отдельный билет. Эта пометка видна в результатах поиска по официальному сайту.
• Обычная «MüzeKart» — только для граждан Турции (muze.gov.tr).
• Действует ли MuseumPass на Топкапы и Айя-Софию, ?не проверено: на странице muze.gov.tr об этом ничего не сказано. Новость turizmdays.com указывает, что билеты в Топкапы устанавливает Управление национальных дворцов (Milli Saraylar). Это намёк на то, что Топкапы может не входить в карту, но не подтверждение.

6.5 Вход в отдельные места (для иностранцев)

Расчёт (2 человека, только эти 4 места): (20 + 20 + 25 + 50) EUR × 2 ≈ 230 EUR. А MuseumPass Türkiye стоит 2 × 165 = 330 EUR. Для этих 4 мест карта невыгодна: Топкапы и Айя-София могут не входить в карту (не проверено). Выгодна ли карта, зависит от того, сколько музеев вы посетите в Анатолии.

6.6 Парковка в Стамбуле (İSPARK)

Эти тарифы относятся к районам 1-й группы: Бешикташ, Бейоглу, Фатих (Султанахмет), Кадыкёй, Шишли, Ускюдар. Действуют как на открытых, так и на крытых парковках, применяются с 2026-01-01.

Источник: haberturk.com, новость 2025-12-16, решение Совета İBB (мэрии Стамбула) от 2025-12-11. Тип источника: средний. Официальный сайт ispark.istanbul не открылся (соединение отклонено).

Цена за 1 час в других группах: Аташехир, Бакыркёй и др. — 110 TL; Эсеньюрт, Авджылар и др. — 80 TL. Это есть только в сводке поиска, отдельно на странице новости не открывалось.

7. Деньги

7.1 Официальные курсы

Валюты: в Грузии — лари (GEL, ₾), в Турции — лира (TRY, ₺).

7.2 Азербайджанские карты за рубежом: тарифы банков (официально)

• Никакого официального источника о наличии санкций или ограничений для азербайджанских карт в Турции или Грузии не найдено. Поэтому этот вопрос ?не проверен.
• PAŞA Bank пишет, что ограничивает операции по картам в некоторых странах «высокого риска» (pashabank.az, только из сводки поиска). Входят ли Турция и Грузия в этот список, ?не проверено.
• Совет: перед поездкой проверьте в приложении банка, что использование карты за рубежом включено.

7.3 Комиссия банкоматов в Турции (для иностранной карты)

Источники противоречат друг другу.

• myturkeyadventure.com (обновлено 2026-09-30, !слабый источник) пишет, что Ziraat, Halkbank, PTT, ING и HSBC обычно не берут комиссию с иностранной карты. А Garanti, Akbank, Yapı Kredi и DenizBank берут.
• Другой слабый источник (travelcurrencyguide и you.co, из сводки поиска) утверждает, что Ziraat с мая 2026 года берёт с иностранной карты комиссию 50–100 TL.
• Процентные тарифы İş Bankası и Ziraat (1,15–1,70 TL + 1,15% + BSMV) тоже видны только в сводке поиска, без даты.

Сайты самих банков не просматривались, в поиске официальный тариф тоже не нашёлся. То есть ?не проверено.

Общее правило (только в слабых источниках): на экране банкомата выберите «в TRY» и откажитесь от «DCC», то есть от предложения конвертации.

7.4 Наличные и чаевые

• Турция: с 2026-01-30 в ресторанах, кафе и локантах запрещено взимать плату за «servis», «kuver» и «masa» (обслуживание, куверт и столик). Это сделано поправкой Министерства торговли к Fiyat Etiketi Yönetmeliği (Положению о ценниках) (euronews, 2026-01-29; тип источника средний). Чаевые добровольны. Цифра 5–10% встречается только в блогах (!слабый источник).
• Грузия: многие рестораны добавляют к счёту плату за обслуживание 10–18%. Если она есть, отдельных чаевых не ждут. Источник: tbilisi-expat.com и другие (!слабый источник, из сводки поиска).
• Для небольших платежей, вроде парковки у Сумелы, разумно иметь наличные лиры. Это общий совет, а не цифра.

8. Связь

8.1 Турция — правило IMEI для иностранного телефона

Практический вывод: 3-недельная поездка значительно короче 120 дней, поэтому регистрация и сбор не нужны. Телефон с турецкой SIM-картой будет заблокирован через 120 дней; к этой поездке это не относится. Как правило IMEI применяется в роуминге с иностранной (азербайджанской) SIM-картой, в официальном источнике найти не удалось — ?не проверено.

8.2 Турция — туристические SIM-пакеты

Примечание: цены на странице Türk Telekom могут быть устаревшими (они заметно ниже, чем у других операторов). Их нужно перепроверить в магазине.

8.3 Грузия — туристические SIM-пакеты

Продажа SIM в Батуми: пакеты Magti указаны только для аэропортов. Тем, кто едет по суше, нужен городской офис — адреса офисов ?не проверены.

8.4 eSIM (в целом слабый / коммерческий источник)

Телефон должен поддерживать eSIM. Эти цены на собственной странице Airalo не проверялись.

8.5 Роуминг азербайджанских операторов

Рекомендация: на 3 недели местная SIM (в GE — Magti, в TR — Turkcell или Türk Telekom) выглядит дешевле роуминга. Этот вывод следует из сравнения с официальными ценами выше; цены роуминга полностью не подтверждены.

9. Безопасность

9.1 Ограничения скорости (легковой автомобиль, км/ч)

• Турция: согласно ст.100, МВД может повышать предел для легковых автомобилей на междугородних дорогах, дорогах с разделительной полосой и otoyol до 20 км/ч (KTY ст.100, обращение 2026-10-04). Сведения о знаках 130/140 км/ч на некоторых otoyol есть только в новостях/блогах — !слабый источник. Всегда смотрите на знаки.
• Турция: минимальная скорость на otoyol 40, на междугородней дороге 15 (KTY ст.100, обращение 2026-10-04).
• Грузия: с прицепом на всех дорогах 80 (PDF MOI, ст.33, обращение 2026-10-04).

9.2 Допустимый уровень алкоголя

gov.uk также пишет, что в Грузии предел ниже, чем в Великобритании (gov.uk — Georgia, обновление 2026-09-15). Рекомендация: тот, кто за рулём, не пьёт вообще.

9.3 Обязательное оборудование в автомобиле

Турция — KTY «1 saylı cetvel» (таблица), текст обновлён с учётом изменения от 03.07.2026 (PDF mevzuat.gov.tr, обращение 2026-10-04):

Грузия — в PDF закона на сайте MOI перечень аптечки, огнетушителя и треугольника для легкового автомобиля не найден (огнетушитель упоминается только для экскурсионного транспорта). ?Не проверено. Поскольку турецкий комплект всё равно будет в машине, практической проблемы нет.

9.4 Зимние шины

Практический вывод: если во второй половине ноября вы поднимаетесь на плато Сивас/Кайсери, зимние шины (или хотя бы цепи) настоятельно рекомендуются. Цепи в Турции и так входят в обязательный комплект. Местные решения губернаторств проверяйте в пути на сайтах KGM / valilik.

9.5 Радары/EDS и штрафы для автомобиля с иностранными номерами (Турция)

• Дорожные штрафы (включая радары): независимо от гражданства водителя, штраф за нарушение ПДД, выписанный автомобилю с иностранными номерами, взыскивается без условия уведомления, с извещением водителя. «Автомобилю с иностранными номерами не разрешается покинуть страну, пока штрафы не оплачены.» Источник: KTK № 2918, ст.115, обращение 2026-10-04.
• Платные otoyol/мосты (HGS): новый yönetmelik (регламент) RG 33324, 29.07.2026. Автомобиль с иностранными номерами должен быть подключён к HGS или аналогичной системе и поддерживать баланс. Если неоплаченный проезд оплачен в течение 15 дней, штрафа нет. После 15 дней штраф равен стоимости проезда. После 45 дней — штраф в 4-кратном размере сверх стоимости проезда. Долг проверяется электронно при выезде через границу; без оплаты таможня не выпускает (оплата картой или в кассе). Источник: новость UAB, 2026-07-29; обзор регламента: alomaliye.com, 2026-07-29.
• Вывод: при въезде в Турцию на Сарп купите метку HGS и пополните баланс. Перед выездом проверьте задолженность. Где продаётся HGS (таможня Сарп, PTT), ?не проверено.

9.6 Номера экстренных служб

9.7 Дорожные условия — по маршруту

9.8 Посты полиции / jandarma, удостоверение личности

• В Турции не иметь при себе удостоверения личности с фотографией незаконно. Всегда держите паспорт при себе. В Стамбуле возможна проверка документов. На основных дорогах много полицейских постов; сотрудничайте с ними. Подъезжайте к посту медленно и выполняйте указания сотрудников безопасности. Источник: gov.uk — Turkey, обновление 2026-09-21.
• Нетрезвого водителя штрафуют, водительское удостоверение могут изъять на 6 месяцев (gov.uk — Turkey, обновление 2026-09-21).
• Страховка: нужна Зелёная карта, подтверждающая страхование ответственности перед третьими лицами (gov.uk — Turkey, обновление 2026-09-21). Действительность азербайджанского водительского удостоверения в Турции и Грузии в этом разделе ?не проверена (см. раздел 3.1).

9.9 Кражи и мошенничество (Стамбул), землетрясения

Преступность (gov.uk — Turkey, обновление 2026-09-21):

• В туристических районах Стамбула уличные кражи и карманничество — обычное дело.
• Остерегайтесь незнакомцев, которые подходят и предлагают обменять деньги или хотят отвести вас в ресторан/ночной клуб. В еду и напитки, предложенные незнакомцами, может быть что-то подмешано.
• Метанол: были случаи смерти от нелегально произведённого и поддельного алкоголя, в том числе в Анкаре и Стамбуле.
• Грузия: уровень преступности низкий, но зафиксированы случаи подмешивания чего-либо в напитки (gov.uk — Georgia, обновление 2026-09-15).

Землетрясение — AFAD: Deprem Anında Neler Yapmalısınız, обращение 2026-10-04:

• В здании: ÇÖK – KAPAN – TUTUN (опуститесь на колени, защитите голову и шею, держитесь за что-то устойчивое). Не выбегайте наружу, пока толчки не закончатся, не пользуйтесь лифтом.
• В автомобиле: остановитесь у обочины в безопасном месте, не перекрывая дорогу, и оставайтесь в машине с закрытыми окнами. В тоннеле не покидайте автомобиль.
• На открытом воздухе: держитесь подальше от зданий, линий электропередачи, деревьев и столбов. Отойдите от берега (риск цунами).
• Факты: в апреле 2025 г. землетрясение силой 6,2 в Мраморном море сильно ощущалось в Стамбуле (gov.uk — Turkey, обновление 2026-09-21). В Грузии часто бывают небольшие землетрясения; в 2022 г. — 6,2 (gov.uk — Georgia, обновление 2026-09-15).

9.10 Дипломатические представительства Азербайджана (mfa.gov.az, обращение 2026-10-04)

По маршруту: Грузия → Батуми и Тбилиси; северо-восток Турции → Карс (ближайшее); центр → Анкара; в конце → Стамбул.

10. Сезон и климат

10.1 Города Турции — официальная статистика MGM (среднемесячные показатели)

Источник: MGM — İllere ait genel istatistik verileri (?m=TRABZON, RIZE, ARTVIN, SIVAS, KAYSERI, NEVSEHIR, ANKARA, ISTANBUL), обращение 2026-10-04. Периоды измерений указаны в таблице.

Октябрь / ноябрь / декабрь:

За весь год (общие месячные данные) — сред. макс. / сред. мин. °C, осадки мм (MGM):

Сивас (MGM): октябрь 18,6/4,2; ноябрь 10,9/−0,2; декабрь 3,8/−4,2 °C.

В Ризе самый дождливый месяц года — октябрь: 293,8 мм, в среднем 14,8 дождливых дня (MGM — Ризе, обращение 2026-10-04).

10.2 Батуми (Грузия) — !слабый источник

Источник: climatestotravel.com — Батуми (ссылается на средние показатели 1991–2020), обращение 2026-10-04. !Слабый источник. Другие сайты дают для октября 248–306 мм, для ноября 233–312 мм. Официальный метеорологический источник Грузии найти не удалось.

10.3 Рекомендации по одежде (выведены из цифр выше)

Общий вывод: путешествие с середины октября по ноябрь проходит через два разных климата: дождливое и мягкое побережье, затем внутреннее плато с ночными заморозками. Возьмите одежду для обоих климатов.

Непроверенное / слабые источники

Разделы 0–4 (граница, правила въезда, документы, дороги):

1. Полный текст постановления Кабинета министров от 17.09.2026, то есть официальный перечень исключений для сухопутной границы. Не прочитан, поэтому рекомендуется получить письменное подтверждение от DSX (Государственная пограничная служба) или DGK (Государственный таможенный комитет).
2. Выезд гражданина на автомобиле через переход Садарак–Дилуджу.
3. Стоимость и таможенные процедуры перевозки автомобиля как груза в Грузию, а затем обратно из Турции или Грузии. banker.az и karavan.az — слабые источники.
4. Цена билета на поезд Баку–Тбилиси (81 AZN). Эта цифра есть только в сводке поиска.
5. Стоимость турецкой пограничной транспортной страховки на переходе Сарп.
6. Есть ли пункт продажи HGS на переходе Сарп.
7. Правило штрафа за неоплаченный проезд, то есть вопрос «1-кратного размера» в течение 16–45 дней. Текст Resmî Gazete (Официальная газета) не открылся, сведения взяты из новостей, а некоторые источники пишут «4-кратный размер».
8. Официальные часы работы пограничных переходов Грузии и Турции. Что они открыты круглосуточно, написано только в слабых источниках.
9. Срок действия иностранного водительского удостоверения в Грузии. Это взято с коммерческого сайта.
10. Срок вождения в Турции с иностранным водительским удостоверением — 6 месяцев (KTY, статья 88). Источник — юридические бюро, на mevzuat.gov.tr не проверено.
11. Правило доверенности в Грузии и возможность иностранного автомобиля оставаться 90 дней. Это из слабых источников.
12. Обязательное медицинское страхование в Грузии. Источники — Georgia Today и сайт страховой компании; текст грузинского закона не прочитан.
13. Бесплатность дорог в Грузии, источник — tollguru.com. Бесплатность дороги D010 и D-дороги через Аксарай также не проверена.
14. Совпадает ли тариф отоюла в направлении Деринкую–Анкара с направлением Анкара–Деринкую.

Разделы 5–7 (топливо, расходы, деньги):

?Не проверено:

1. Цена АИ-95 в Азербайджане на 2026-10-04. Последняя официальная новость — 1,60 AZN (2024-07-15). tariffcouncil.gov.az не открылся.
2. Лимит в литрах на перевозку топлива в канистре в Грузии (на rs.ge не проверено).
3. Правила заправки в канистру на АЗС в Турции (страница Shell TR не открылась).
4. Статья 96 Решения 2009/15481 (канистра на 10 литров и 4 въезда в месяц) на mevzuat.gov.tr напрямую не проверена; взято со вторичного сайта.
5. Цены на отели для Тбилиси и Ризе/Айдера; цена отеля среднего уровня для Гёреме.
6. Цены на еду в Каппадокии, Анкаре и Сивасе; цена обычного блюда в локанте.
7. Цена входа в монастырь Сумела на 2026 год (найдено только 20 EUR за 2025).
8. Официальная страница цен Айя-Софии (25 EUR только из сводки поиска); действует ли MuseumPass в Топкапы и Айя-Софии.
9. Цена билета в Гёреме (20 EUR) не отобразилась при прямом открытии официальной страницы, есть только в тексте поиска.
10. Комиссия банкоматов турецких банков для иностранных карт (официальный тариф не найден, источники противоречат друг другу).
11. Ограничения или санкции для азербайджанских карт в Турции и Грузии (сведений не найдено).
12. Тариф İSPARK для районов 2-й и 3-й группы (только в сводке поиска).
13. Удешевление дизеля на 4,95 TL 2026-10-06 — это пока прогноз.
14. Распределение км Грузия–Турция (600 / 4400) — допущение без источника.

Слабые источники:

• KAYAK (все цифры по отелям)
• Numbeo (цены на еду; в Трабзоне всего 6 участников)
• globalpetrolprices.com
• karavan.az (АИ-95)
• kapadokyaturfiyatlari.com (воздушный шар)
• hagiasophia.com (Айя-София)
• myturkeyadventure.com и travelcurrencyguide (банкоматы)
• tbilisi-expat.com (чаевые в Грузии)
• блоги (чаевые 5–10% в Турции)

Средние источники (новостные сайты и вторичное юридическое цитирование):

• report.az (топливо в Азербайджане)
• gzt.com (прогноз цен на топливо в Турции)
• turizmdays.com (Топкапы)
• karadenizdesonnokta.com.tr (Сумела)
• haberturk.com (İSPARK)
• ekonomidunya.com (отмены полётов на шарах)
• euronews (запрет платы за обслуживание)
• muhasebetr.com и orgtr.org (таможенное решение)

1. Включён ли НДС в цены Petrol Ofisi: на странице есть пометка «+KDV».

Разделы 8–10 (связь, безопасность, сезон):

Слабый источник (блог, коммерческий сайт, сводка поиска, Википедия):

1. Сбор за IMEI в Турции 54 258 TL (2026) — только новостные сайты; на официальной странице BTK старая цифра 2020 года.
2. Туристические пакеты Silknet (15 / 30 GEL) — только сводка поиска.
3. Cellfie «Tourist» (19 GEL) — коммерческий сайт; официальная страница 404.
4. Цена туристического пакета Vodafone TR (1 500 / 1 850 TL) — сводка поиска; на официальной странице цены нет.
5. Цены eSIM Airalo (TR и GE) — коммерческие сайты сравнения.
6. Цены роуминга Bakcell — сводка поиска; официальная страница загружается через JS.
7. Роуминговые пакеты Azercell — новость о пресс-релизе (1news.az); покрытие TR/GE не подтверждено.
8. Обязательность аптечки в Турции и штраф 1 246 TL — alomaliye.com; в cetvel (таблице) KTY аптечку найти не удалось.
9. Знаки 130/140 км/ч на некоторых отоюлах Турции — новости/блоги.
10. Очереди на границе в Сарпи (1–5 часов) — блоги/сайты-путеводители.
11. 82 тоннеля / 112 850 м на D010 — Википедия.
12. Описание дорог к Айдеру/Узунгёлю — туристические блоги.
13. Высота Сиваса 1 285 м — Википедия.
14. Климатические цифры по Батуми — climatestotravel.com.
15. Дорога через Рикоти (52 км, 51 тоннель, 97 мостов) — новость Civil Georgia; на странице Департамента дорог подтверждения найти не удалось.
16. Даты 15 ноября – 15 апреля для зимних шин в Турции и 5 856 TL — новость TRT Haber (2025-11-15); текст нового tebliğ/genelge (сообщения/циркуляра) не прочитан, в PDF UAB старые даты (1 декабря – 1 апреля).

Не проверено (источник не найден):

1. Применение правила IMEI в роуминге с иностранной SIM-картой (Турция).
2. Включена ли плата за SIM/линию в пакет Turkcell.
3. Роуминговые пакеты Nar — официальная страница 404.
4. Обязательное оснащение легкового автомобиля в Грузии (аптечка, огнетушитель, треугольник).
5. Конкретные участки дорог в Грузии, где требуются зимние шины (входит ли Рикоти?).
6. Текущие размеры штрафов за вождение в нетрезвом виде в Грузии.
7. Числовой предел алкоголя в Азербайджане.
8. Новый kış lastiği genelgesi (циркуляр о зимних шинах) на зимний сезон 2026/27 в Турции и местные решения валилитов (губернаторств).
9. Действующее правовое основание штрафа за оснащение в Турции (упоминаемая ст. 31 KTY отменена).
10. Где продаётся метка HGS на въезде в Сарп.
11. Представительство Азербайджана в Трабзоне (не найдено).
12. Климатические цифры для яйл Айдер/Узунгёль.
13. Цифры по транспорту Стамбула.
14. Городские офисы Magti и других операторов в Батуми.

Practical guide: money, documents, safety

Route: Baku → Georgia → Turkey's Black Sea coast → Central Anatolia → Istanbul · private car registered in Azerbaijan · citizens of Azerbaijan · ~4500–5500 km · ~3 weeks

Prepared on: 04.10.2026. Every figure has a source and a date next to it. If the date is written as "viewed", the page itself has no date and it was opened on 04.10.2026.

1. Border crossings

1.1 Azerbaijan → Georgia (Red Bridge / Balakan–Lagodekhi)

1.2 Georgia → Turkey (Sarpi / Sarp)

2. Entry rules (citizens of Azerbaijan)

3. Car documents and insurance

3.1 Driving licence

3.2 If the car does not belong to the driver

• Turkey: one of the following is required at customs: (a) a power of attorney certified by an embassy, consulate or notary; (b) if the owner is also at customs, a power of attorney drawn up there and certified by customs; (c) a document certified by an official authority of the country. A Turkish translation of these documents, certified by a notary or consulate, must also be submitted (Ministry of Trade guide, 05.01.2026).
• Who may drive the car in Turkey — IMPORTANT: the car may be driven only by the permit holder, i.e. the person whose name is entered in the customs system. Apart from them, only their spouse, parents (ascendants) and children (descendants) may drive it, and only on condition that the permit holder is in Turkey and they live outside Turkey. "Acil durumlar hariç izin hak sahibi araç içinde bulunsa dahi yukarıda belirtilen kişiler dışında taşıtın kullanılması mümkün değildir" — i.e. except in emergencies, no one else may drive even if the permit holder is inside the car. The kinship must be proven with a document. If it is not proven, the car is impounded at a road check and handed over to customs (same source, item 11). If these two people are not spouses, parent or child, only one of them will be able to drive the car in Turkey.
• Georgia: if the owner is not in the car, a notarised power of attorney that explicitly states the right to leave the country is recommended; an English translation is a good idea too (search summary: justadvisors.ge, pbservices.ge, viewed 04.10.2026; !weak source). In Georgia a foreign-plated car may be used for 90 days from the day it crosses the border (same sources; !weak source).

3.3 Temporary import into Turkey (as a tourist)

3.4 Insurance

4. Roads and tolls

4.1 By country

4.2 Turkey: HGS and foreign-plated cars

• New rule (29.07.2026): the "Ücretli Karayollarında Yabancı Plakalı Araçlara Ait Geçiş Ücretleri ve İdari Para Cezaları ile Cezaların Tahsiline İlişkin Yönetmelik" (regulation on tolls and administrative fines for foreign-plated vehicles on toll roads) was published in the Official Gazette. A foreign-plated car must subscribe to HGS or another electronic payment system and keep a sufficient balance on its account (Habertürk, 29.07.2026; Takvim, 28–29.07.2026). Opening the Official Gazette text failed; the information comes from news sites.
• Where to buy HGS: at PTT branches, PTT agencies, banks contracted with PTT and member shops (Habertürk, 29.07.2026). Whether there is an HGS sales point at the Sarp border is ?not verified.
• Unpaid passage (ihlalli geçiş): within the first 15 days only the toll is paid; on days 16–45, the toll plus a fine equal to one times the toll; after 45 days, the toll plus a fine of 4 times the toll (Habertürk, Takvim, 29.07.2026). Note: some sites simply write it as "4 times the fine after 15 days", because the information is contradictory.
• Check at the border: a foreign-plated car with a debt cannot leave Turkey. The debt can be paid at the border by bank or credit card, and also in cash (same sources).
• Unpaid passages can be checked in KGM's Geçiş İhlal Sorgulama service.

4.3 Toll roads that may be on the route (class 1, i.e. passenger car; VAT included)

Sample calculation. Suppose you drive from Cappadocia (Derinkuyu) to Ankara on the motorway. The tariff in this direction is assumed to be the same as in the opposite direction, but this is not verified. Then you drive from Ankara to Istanbul on the Anatolian motorway and cross a bridge twice in Istanbul: 840 + 338 + 2×59 = 1 296 TL. The calculation is based on the KGM tariffs above. There is also a toll-free alternative: you can take the state road (D-road) via Aksaray. This road is assumed to be toll-free, but this is not verified.

5. Fuel prices

5.1 Azerbaijan (in manat, 1 litre)

5.2 Georgia (the lari symbol is ₾, 1 litre)

Gulf.ge did not open (it returned a 403 error). The SOCAR Georgia site was not checked.

5.3 Turkey (Petrol Ofisi, 1 litre, in lira)

All prices are taken from the Petrol Ofisi page, accessed 2026-10-04. The source is official, but the page shows no date. The Istanbul figures match the gzt.com news item (2026-10-04) exactly. But the Petrol Ofisi page has a "+KDV" note, so whether VAT is included in the prices is unclear (not verified).

• In Turkey diesel is more expensive than petrol.
• A discount of 4,95 TL per litre is expected for diesel and may take effect on 2026-10-06. In that case diesel in Istanbul would be about 90,05 TL. Source: gzt.com, 2026-10-04. This is a forecast based on industry sources and has not happened yet.
• Prices on the Opet page load dynamically, so they were not read.

5.4 Fuel cost for 5000 km

Formulas:

• litres = 5000 × (l/100 km) / 100
• cost = litres × price
• For conversion to AZN, the official CBAR rate is used: 1 TRY = 0,0346 AZN, 1 GEL = 0,6531 AZN (cbar.az, 2026-10-02). The link says 03.10.2026, but the date inside the file is 02.10.2026.

Litres: 7 l/100 km → 350 L; 8 l/100 km → 400 L; 10 l/100 km → 500 L.

Option 1. All 5000 km in Turkey

Option 2. Mixed route

Assumption (no source, for calculation only): about 600 km in Georgia, about 4400 km in Turkey. The section in Azerbaijan is not included in the calculation.

• Petrol in Georgia: Wissol Eko Premium, 4,26 ₾. Diesel: Wissol Euro Diesel, 4,95 ₾.
• Petrol in Turkey: 86,60 TL. Diesel: 97,10 TL. Both are the highest regional price in the Petrol Ofisi table.

For comparison: in Azerbaijan AI-92 is 1,15 AZN, while petrol 95 in Turkey is about 84,60 × 0,0346 ≈ 2,93 AZN. So it pays to reach the border with a full tank. The prices are from the sources above.

5.5 Jerrycans and the fuel in the tank at the border

The "standard tank" (standart depo) amendment of 20.10.2014 in Turkey applies only to TIR trucks, buses and lorries, not to private passenger cars (ticaret.gov.tr).

6. Daily expenses (2 people)

6.1 Hotel (one night, one room, in US dollars)

All of these are weak sources: city pages of the KAYAK aggregator, accessed 2026-10-04. The figures are the price of a hotel "found in the last 3 days" or the "most popular" one, not an offer for specific dates. Booking.com was not checked.

6.2 Food

Numbeo is a weak or medium source: the data is entered by users. All rows were updated on 2026-10-02. Note: Numbeo shows petrol in Istanbul at 70,43 TL, while the official price is 84,60 TL. So Numbeo's prices may lag behind.

Döner (official chain website): at Usta Dönerci:

• chicken dürüm with sauce + medium drink — from 185 TL;
• 2 chicken dürüms + large fries + 1 L Coca-Cola — 590 TL;
• meat döner dürüm (90 g) + fries + onion rings + 1 L drink — 480 TL.

Source: ustadonerci.com, accessed 2026-10-04. These are promotional prices, no date is given. The price of an ordinary meal at a lokanta is ?not verified in an official source.

6.3 Hot-air balloon in Cappadocia

Recommendation: keep 2–3 mornings in reserve in Cappadocia. This is a logical conclusion based on the cancellations in the source, not a separate figure.

6.4 Museum cards (for foreign tourists, official: muze.gov.tr)

• No card is valid for night museum visits.
• The Dark Church (Karanlık Kilise) at the Göreme Open Air Museum requires a separate ticket. This note appears in a search result from the official site.
• The ordinary "MüzeKart" is only for Turkish citizens (muze.gov.tr).
• Whether MuseumPass is valid for Topkapı and Hagia Sophia is ?not verified: the muze.gov.tr page says nothing about it. The turizmdays.com news item shows that Topkapı tickets are set by the National Palaces Administration. This hints that Topkapı may not be included in the card, but it is not a confirmation.

6.5 Individual admissions (for foreigners)

Calculation (2 people, these 4 places only): (20 + 20 + 25 + 50) EUR × 2 ≈ 230 EUR. MuseumPass Türkiye, by contrast, is 2 × 165 = 330 EUR. For these 4 places the card is not worth it: Topkapı and Hagia Sophia may not be included in the card (not verified). Whether the card pays off depends on how many museums you will visit in Anatolia.

6.6 Parking in Istanbul (İSPARK)

These tariffs apply to group 1 districts: Beşiktaş, Beyoğlu, Fatih (Sultanahmet), Kadıköy, Şişli, Üsküdar. They apply to both open-air and indoor car parks and have been in effect since 2026-01-01.

Source: haberturk.com, news 2025-12-16, decision of the IMM (İBB) Assembly of 2025-12-11. Source type: medium. The official ispark.istanbul site did not open (connection refused).

1-hour price in other groups: Ataşehir, Bakırköy, etc. — 110 TL; Esenyurt, Avcılar, etc. — 80 TL. These are only in a search summary, not opened separately on the news page.

7. Money

7.1 Official exchange rates

Currencies: in Georgia the lari (GEL, ₾), in Turkey the lira (TRY, ₺).

7.2 Azerbaijani cards abroad: bank tariffs (official)

• No official source was found on whether Azerbaijani cards face sanctions or restrictions in Turkey or Georgia. So this issue is ?not verified.
• PAŞA Bank writes that it restricts card transactions in some "high-risk" countries (pashabank.az, only from a search summary). Whether Turkey and Georgia are on this list is ?not verified.
• Recommendation: before setting off, check in your bank's app that use of the card abroad is enabled.

7.3 ATM fees in Turkey (for a foreign card)

The sources contradict each other.

• myturkeyadventure.com (updated 2026-09-30, !weak source) writes that Ziraat, Halkbank, PTT, ING and HSBC usually do not charge foreign cards a fee. Garanti, Akbank, Yapı Kredi and DenizBank do charge a fee.
• Another weak source (travelcurrencyguide and you.co, from a search summary) says that since May 2026 Ziraat charges foreign cards a fee of 50–100 TL.
• The percentage tariffs of İş Bankası and Ziraat (1,15–1,70 TL + 1,15% + BSMV) also appear only in a search summary, with no date.

The banks' own sites were not checked, and no official tariff came up in the search. I.e. ?not verified.

General rule (only in weak sources): on the ATM screen choose "in TRY" and decline "DCC", i.e. the conversion offer.

7.4 Cash and tipping

• Turkey: since 2026-01-30 it is prohibited to charge "service", "cover" (kuver) or "table" (masa) fees in restaurants, cafés and lokantas. This was done by an amendment to the Ministry of Trade's Price Tag Regulation (Fiyat Etiketi Yönetmeliği) (euronews, 2026-01-29; source type medium). Tipping is voluntary. The 5–10% figure appears only in blogs (!weak source).
• Georgia: many restaurants add a 10–18% service charge to the bill. If it is there, a separate tip is not expected. Source: tbilisi-expat.com and others (!weak source, from a search summary).
• It makes sense to keep cash lira for small payments such as the Sumela parking. This is a general recommendation, not a figure.

8. Communications

8.1 Turkey — the IMEI rule for foreign phones

Practical conclusion: a 3-week trip is well within the 120 days, so registration and the fee are not needed. A phone with a Turkish SIM card inserted would be blocked after 120 days; this does not apply to this trip. No official source was found for how the IMEI rule applies when roaming with a foreign (Azerbaijani) SIM card — ?not verified.

8.2 Turkey — tourist SIM packages

Note: the prices on the Türk Telekom page may be out of date (they are much cheaper than the other operators). They need to be checked again in the store.

8.3 Georgia — tourist SIM packages

SIM sales in Batumi: Magti packages are shown only at airports. Those arriving by land need a city office — I ?have not verified the office addresses.

8.4 eSIM (entirely weak / commercial source)

The phone must support eSIM. These prices are not verified on Airalo's own page.

8.5 Roaming with Azerbaijani operators

Recommendation: for 3 weeks a local SIM (Magti in GE, Turkcell or Türk Telekom in TR) looks cheaper than roaming. This conclusion comes from comparison with the official prices above; roaming prices are not fully confirmed.

9. Safety

9.1 Speed limits (passenger car, km/h)

• Turkey: under Art. 100, the Ministry of the Interior may raise the limit for passenger cars on intercity roads, divided roads and motorways by up to 20 km/h (KTY Art. 100, accessed 2026-10-04). Information about 130/140 km/h signs on some motorways appears only in news/blogs — !weak source. Always follow the signs.
• Turkey: minimum speed on a motorway is 40, on an intercity road 15 (KTY Art. 100, accessed 2026-10-04).
• Georgia: with a trailer, 80 on all roads (MOI PDF, Art. 33, accessed 2026-10-04).

9.2 Alcohol limit

gov.uk also writes that the limit in Georgia is lower than in Britain (gov.uk — Georgia, updated 2026-09-15). Recommendation: whoever is behind the wheel should not drink at all.

9.3 Mandatory equipment in the car

Turkey — KTY "1 saylı cetvel" (Schedule 1), text updated up to the 03.07.2026 amendment (mevzuat.gov.tr PDF, accessed 2026-10-04):

Georgia — in the MOI PDF of the law I did not find a list of first-aid kit, fire extinguisher and triangle for passenger cars (the fire extinguisher only appears for excursion vehicles). ?Not verified. Since the Turkish kit will be carried anyway, there is no practical problem.

9.4 Winter tyres

Practical conclusion: if you go up to the Sivas/Kayseri plateau in the second half of November, winter tyres (or at least chains) are strongly recommended. Chains are part of the mandatory kit in Turkey anyway. Check the governorates' local decisions on the way on the KGM / governorate sites.

9.5 Radar/EDS and fines for foreign-plated cars (Turkey)

• Traffic fines (including radar): regardless of the driver's nationality, a traffic fine issued to a foreign-plated car is collected without the notification requirement, with the driver being informed. "A foreign-plated car is not allowed to leave the country until the fines are paid." Source: KTK No. 2918, Art. 115, accessed 2026-10-04.
• Toll motorway/bridge (HGS): new yönetmelik (regulation) RG 33324, 29.07.2026. A foreign-plated car must subscribe to HGS or a similar system and keep a balance. If an unpaid passage is paid within 15 days, there is no fine. After 15 days the fine equals the toll. After 45 days, a fine of 4 times in addition to the toll. The debt is checked electronically on exit at the border; customs does not allow exit until it is paid (payment by card or at the cash desk). Source: UAB news, 2026-07-29; summary of the yönetmelik: alomaliye.com, 2026-07-29.
• Conclusion: at the Sarp/Turkey entry, buy an HGS tag and top up the balance. Check for debts before leaving. I ?have not verified where HGS is sold (Sarp customs, PTT).

9.6 Emergency numbers

9.7 Road conditions — along the route

9.8 Police / jandarma checkpoints, ID

• In Turkey it is illegal not to carry photo ID. Always keep your passport with you. There may be document checks in Istanbul. There are many police checkpoints on the main roads; cooperate with them. Approach a checkpoint slowly and follow the instructions of the security officers. Source: gov.uk — Turkey, updated 2026-09-21.
• A drunk driver is fined and the driving licence may be confiscated for 6 months (gov.uk — Turkey, updated 2026-09-21).
• Insurance: a Green Card showing third-party insurance is required (gov.uk — Turkey, updated 2026-09-21). The validity of an Azerbaijani driving licence in Turkey and Georgia is ?not verified in this section (see section 3.1).

9.9 Theft and scams (Istanbul), earthquakes

Crime (gov.uk — Turkey, updated 2026-09-21):

• Street theft and pickpocketing are common in Istanbul's tourist areas.
• Be careful with strangers who approach you offering to change money or wanting to take you to a restaurant/nightclub. Food and drink offered by strangers may be spiked.
• Methanol: there have been deaths from illegally produced and counterfeit alcohol, including in Ankara and Istanbul.
• Georgia: the crime level is low, but cases of drink spiking have been recorded (gov.uk — Georgia, updated 2026-09-15).

Earthquakes — AFAD: Deprem Anında Neler Yapmalısınız, accessed 2026-10-04:

• In a building: ÇÖK – KAPAN – TUTUN (DROP – COVER – HOLD ON: get down on your knees, protect your head and neck, hold on to something stable). Do not run outside until the shaking stops, do not use the lift.
• In a car: pull over in a safe place without blocking the road and stay in the car with the windows closed. Do not leave the car in a tunnel.
• Outdoors: stay away from buildings, power lines, trees and poles. Move away from the shore (tsunami risk).
• Facts: in April 2025 a magnitude 6,2 earthquake in the Sea of Marmara was strongly felt in Istanbul (gov.uk — Turkey, updated 2026-09-21). Small earthquakes are frequent in Georgia; magnitude 6,2 in 2022 (gov.uk — Georgia, updated 2026-09-15).

9.10 Diplomatic missions of Azerbaijan (mfa.gov.az, accessed 2026-10-04)

Along the route: Georgia → Batumi and Tbilisi; North-Eastern Turkey → Kars (the nearest); centre → Ankara; end → Istanbul.

10. Season and climate

10.1 Turkish cities — official MGM statistics (monthly averages)

Source: MGM — İllere ait genel istatistik verileri (?m=TRABZON, RIZE, ARTVIN, SIVAS, KAYSERI, NEVSEHIR, ANKARA, ISTANBUL), accessed 2026-10-04. The measurement periods are in the table.

October / November / December:

Whole year (general monthly data) — avg. max. / avg. min. °C, precipitation mm (MGM):

Sivas (MGM): October 18,6/4,2; November 10,9/−0,2; December 3,8/−4,2 °C.

In Rize the wettest month of the year is October: 293,8 mm, on average 14,8 rainy days (MGM — Rize, accessed 2026-10-04).

10.2 Batumi (Georgia) — !weak source

Source: climatestotravel.com — Batumi (refers to 1991–2020 averages), accessed 2026-10-04. !Weak source. Other sites give 248–306 mm for October and 233–312 mm for November. Georgia's official meteorological source was not found.

10.3 Clothing recommendation (derived from the figures above)

General conclusion: travelling between mid-October and November passes through two different climates: a rainy, mild coast, then an inland plateau with frosty nights. Take clothing for both climates.

Not verified / weak sources

Sections 0–4 (border, entry rules, documents, roads):

1. The full text of the Cabinet of Ministers' decision of 17.09.2026, i.e. the official list of land border exceptions. It has not been read, so getting written confirmation from the DSX (State Border Service) or the DGK (State Customs Committee) is recommended.
2. A citizen's exit by car through the Sadarak–Dilucu crossing.
3. The price and customs procedures of shipping the car as cargo to Georgia, then back from Turkey or Georgia. banker.az and karavan.az are weak sources.
4. The price of the Baku–Tbilisi train ticket (81 AZN). This figure is only in a search summary.
5. The price of border traffic insurance at Turkey's Sarp crossing.
6. Whether there is an HGS sales point at the Sarp crossing.
7. The fine rule for unpaid passage, i.e. the "1 times" issue within days 16–45. The Official Gazette text did not open, the information is taken from news, and some sources write "4 times".
8. The official opening hours of the Georgian and Turkish border crossings. That they are open around the clock is written only in weak sources.
9. The validity period of a foreign driving licence in Georgia. This is taken from a commercial site.
10. That you may drive in Turkey with a foreign driving licence for 6 months (KTY Article 88). The source is law firms, not verified on mevzuat.gov.tr.
11. The power-of-attorney rule in Georgia and that a foreign car may stay for 90 days. These come from weak sources.
12. Compulsory medical insurance in Georgia. The sources are Georgia Today and an insurance company's site; the text of the Georgian law has not been read.
13. That roads in Georgia are toll-free, the source is tollguru.com. That the D010 road and the D-road via Aksaray are toll-free is also not verified.
14. Whether the motorway tariff in the Derinkuyu–Ankara direction is the same as in the Ankara–Derinkuyu direction.

Sections 5–7 (fuel, expenses, money):

?Not verified:

1. The price of AI-95 in Azerbaijan as of 2026-10-04. The latest official news is 1,60 AZN (2024-07-15). tariffcouncil.gov.az did not open.
2. The litre limit for carrying fuel in a jerrycan in Georgia (not verified on rs.ge).
3. The rules for filling jerrycans at filling stations in Turkey (the Shell TR page did not open).
4. Article 96 of Decision 2009/15481 (10-litre jerrycan and 4 entries per month) has not been checked directly on mevzuat.gov.tr; it is taken from a secondary site.
5. Hotel prices for Tbilisi and Rize/Ayder; the mid-range hotel price for Göreme.
6. Food prices in Cappadocia, Ankara and Sivas; the price of an ordinary meal at a lokanta.
7. The 2026 admission price for Sumela Monastery (only 20 EUR for 2025 was found).
8. The official Hagia Sophia price page (25 EUR is only from a search summary); whether MuseumPass is valid for Topkapı and Hagia Sophia.
9. The Göreme ticket price (20 EUR) was not visible when the official page was opened directly, it is only in the search text.
10. Turkish banks' ATM fees for foreign cards (no official tariff found, the sources contradict each other).
11. Restrictions or sanctions on Azerbaijani cards in Turkey and Georgia (no information found).
12. The İSPARK tariff for group 2 and 3 districts (only in a search summary).
13. Diesel becoming 4,95 TL cheaper on 2026-10-06 — this is still a forecast.
14. The Georgia–Turkey km split (600 / 4400) — an assumption without a source.

Weak sources:

• KAYAK (all hotel figures)
• Numbeo (food prices; only 6 contributors in Trabzon)
• globalpetrolprices.com
• karavan.az (AI-95)
• kapadokyaturfiyatlari.com (hot-air balloon)
• hagiasophia.com (Hagia Sophia)
• myturkeyadventure.com and travelcurrencyguide (ATMs)
• tbilisi-expat.com (tipping in Georgia)
• blogs (5–10% tipping in Turkey)

Medium sources (news sites and secondary legal quotes):

• report.az (fuel in Azerbaijan)
• gzt.com (fuel forecast in Turkey)
• turizmdays.com (Topkapı)
• karadenizdesonnokta.com.tr (Sumela)
• haberturk.com (İSPARK)
• ekonomidunya.com (balloon cancellations)
• euronews (service charge ban)
• muhasebetr.com and orgtr.org (customs decision)

1. Whether VAT is included in Petrol Ofisi's prices: the page has a "+KDV" note.

Sections 8–10 (communications, safety, season):

Weak source (blog, commercial site, search summary, Wikipedia):

1. Turkish IMEI fee 54 258 TL (2026) — only news sites; the official BTK page has an old figure from 2020.
2. Silknet tourist packages (15 / 30 GEL) — only a search summary.
3. Cellfie "Tourist" (19 GEL) — commercial site; official page 404.
4. Price of the Vodafone TR tourist package (1 500 / 1 850 TL) — search summary; no price on the official page.
5. Airalo eSIM prices (TR and GE) — commercial comparison sites.
6. Bakcell roaming prices — search summary; the official page loads via JS.
7. Azercell roaming packages — news based on a press release (1news.az); TR/GE coverage not confirmed.
8. The mandatory first-aid kit in Turkey and the 1 246 TL fine — alomaliye.com; the first-aid kit was not found in the KTY cetvel.
9. 130/140 km/h signs on some Turkish motorways — news/blogs.
10. Sarpi border queues (1–5 hours) — blogs/guide sites.
11. 82 tunnels / 112 850 m on the D010 — Wikipedia.
12. Description of the Ayder/Uzungöl roads — tourism blogs.
13. Sivas altitude 1 285 m — Wikipedia.
14. Batumi climate figures — climatestotravel.com.
15. Rikoti road (52 km, 51 tunnels, 97 bridges) — Civil Georgia news; no confirmation was found on the Roads Department page.
16. The 15 November – 15 April dates and 5 856 TL for winter tyres in Turkey — TRT Haber news (2025-11-15); the text of a new tebliğ/genelge has not been read, the UAB PDF has the old dates (1 December – 1 April).

Not verified (no source found):

1. How the IMEI rule applies when roaming with a foreign SIM card (Turkey).
2. Whether the SIM/line fee is included in the Turkcell package.
3. Nar roaming packages — official page 404.
4. Mandatory equipment for passenger cars in Georgia (first-aid kit, fire extinguisher, triangle).
5. The specific road sections in Georgia where winter tyres are required (is Rikoti included?).
6. Current fine amounts for drunk driving in Georgia.
7. A numeric alcohol limit in Azerbaijan.
8. A new kış lastiği genelge (winter tyre circular) for the 2026/27 winter season in Turkey and local decisions of governorates.
9. The current legal basis for the equipment fine in Turkey (the cited KTY Art. 31 has been repealed).
10. Where the HGS tag is sold at the Sarp entry.
11. An Azerbaijani mission in Trabzon (not found).
12. Climate figures for the Ayder/Uzungöl highlands.
13. Figures related to Istanbul transport.
14. City offices of Magti and other operators in Batumi.

Praktiki bələdçi: Roma → Madrid (İtaliya, Fransa, İspaniya)

Hazırlanma tarixi: 04.10.2026. Hər rəqəmin yanında mənbəsi və tarixi göstərilib. «Baxış 04.10.2026» o deməkdir ki, səhifənin özündə tarix yoxdur və o, həmin gün açılıb. Məzənnə: 1 EUR = 1,9129 AZN (AMB, 02.10.2026).

Gecələmələr (marsrut.json): İtaliyada 3 (Florensiya, La Spetsiya, Genuya), Fransada 4 (Nitsa, Marsel, Monpelye, Karkason), İspaniyada 3 (Barselona, Saraqosa, Madrid).

1. Viza və pasport

2. Sürücülük vəsiqəsi, sığorta, icarə

3. Şəhərə giriş məhdudiyyətləri

4. Yol qaydaları

5. Ödənişli yollar

Fransada mənbəli ödənişlər, Mentondan Le Perthusa qədər: 4,90 + 21,20 + 5,20 + 31,30 ≈ 62,60 € (~120 AZN). Bu, ayrı-ayrı tariflərin cəmidir. Aix–Marsel hissəsi və Karkasona dönüş buraya daxil deyil.

Necə ödənilir:

• İtaliya: telepedaggio (Telepass), Viacard, anlaşmalı kredit kartları, FastPay Bancomat kartları. Avtomatik kassalar 5 sentdən 100 €-ya qədər sikkə və əskinas qəbul edir (Autostrada dei Fiori, «Info pedaggio», 30.07.2026). Ödənilməyən məbləği 15 gün ərzində əlavə haqsız ödəmək olar, sonra 2,58 € əlavə olunur (eyni mənbə).
• Fransa: girişdə bilet götürülür, çıxışda CB, Visa və ya Mastercard ilə, yaxud telepéage nişanı ilə ödənilir. Bəzi qeyri-Avropa ölkələrində buraxılmış bank kartları qəbul olunmur. Bilet 24 saat etibarlıdır, itirilsə ən yüksək tarif tutulur (ESCOTA bələdçisi 2026). Azərbaycan kartının qəbul olunub-olunmadığı ?yoxlanmayıb — yanınızda nağd pul saxlayın.
• Telepass Europe, Bip&Go və Ulys Europe kimi nişanlar (badge) üç ölkədə işləyir. Qiymətləri və onları Azərbaycan rezidentinə verib-vermədikləri ?yoxlanmayıb.

6. Yanacaq — harada ucuzdur

Mənbə: Aİ Weekly Oil Bulletin, vergilərlə; cədvəl tarixi 28.09.2026, fayl adı «2026-09-21»; 04.10.2026-da yüklənib.

Nəticə: benzin və dizel İspaniyada ən ucuzdur. Fransada çəni yalnız lazım olan qədər doldurun, La Jonquera-dan sonra isə tam doldurun. LPG İtaliyada ən ucuzdur. Bunlar ölkə üzrə orta qiymətlərdir. Magistral yanacaqdoldurma məntəqələrində qiymət adətən daha yüksək olur — bu fərq ?yoxlanmayıb.

7. Təhlükəsizlik

8. Yoxlanmamış və zəif mənbəli məlumatlar

?Yoxlanmayıb:

1. A12 (Piza–La Spetsiya–Genuya) və A10 (Genuya–Ventimilya) magistrallarında ödəniş. autostrade.it 403 qaytardı, ASTM-in kalkulyatorları isə yalnız öz trassaları (A6, A15) üçün hesablayır.
2. Aix–Marsel, Narbonne–Karkason (A61), Saraqosa–Madrid (A-2) hissələrində ödəniş, həmçinin Kataloniyanın regional ödənişli yolları (C-32, C-33).
3. Monpelye–Le Perthus üçün 23,10 € fevral tarifidir. ASF-in iyun cədvəlindən bu cüt üçün rəqəm götürülməyib. Müqayisə üçün: iyun cədvəlində Lunel–Le Perthus 24,90 €-dur.
4. Azərbaycan sürücülük vəsiqəsi ilə İtaliyada sürmə qaydası (IDP və ya tərcümə).
5. İtaliyada məcburi avadanlıq. İspaniyada şəhərdən kənar və şəhərdaxili sürət həddi.
6. Avropa üçün Yaşıl Kartın qiyməti (isb.az-da yalnız Türkiyə və İran üçün qiymət var).
7. Crit'Air stikerinin xaricə göndərilmə xərci və Nitsa, Marsel, Monpelyedə ZFE-lərin aktiv olub-olmaması. Madrid və Saraqosada ZBE qaydaları.
8. İcarə şərtləri: sərhədi keçmək üçün icazə və maşını başqa ölkədə təhvil vermək üçün haqq. Burada heç bir rəqəm verilmir.
9. Viza mərkəzinin xidmət haqqı. EES (biometrik qeydiyyat) və ETIAS-ın bu səfərə təsiri — rəsmi səhifələr JavaScript tələb edir, onları aça bilmədim.
10. Fransada Azərbaycan bank kartının ödəniş məntəqəsində qəbul olunub-olunmadığı.

Zəif və ya orta etibarlı mənbələr:

1. Otel qiymətləri (KAYAK, 04.10.2026):
2. qənaətcil — «3 ulduzlu otaq ən aşağı» qiymət;
3. orta — 3 ulduz bölməsində «ən populyar» #1 və #2 otelin ortası;
4. rahat — 4 ulduz bölməsində «ən populyar» #1 və #2 otelin ortası.

Hər səviyyə iki otelə və iki şəhərə əsaslanır. 3 ulduz bölməsində hostellər də var. Nəticə (USD/gecə): IT 42 / 89 / 148, FR 49 / 85 / 109, ES 60 / 127 / 196.

1. Yemək xərci (Numbeo, 02–04.10.2026): istifadəçilərin daxil etdiyi məlumatdır.
2. Roma–Firenze ödənişi 20,00 €: jurnal məqaləsidir, operatorun saytı deyil.
3. FI-PI-LI-nin ödənişsiz olması: Vikipediya məlumatıdır.
4. ZTL cəriməsi: brocardi.it hüquqi məlumat saytıdır, rəsmi qəzet deyil.
5. Menton–Nitsa (4,90 €) və Menton–Aix (26,10 €): ESCOTA matrisi sütunlara görə oxunub. Aix–Nice 21,20 € ilə tutuşdurulub və nəticə uyğun gəlib. Bununla belə, İtaliyadan gələn maşının matrisdəki «Menton» sətrinə uyğun gəldiyi fərz edilir.

Практический путеводитель: Рим → Мадрид (Италия, Франция, Испания)

Дата подготовки: 04.10.2026. Рядом с каждой цифрой указаны источник и дата. «Просмотр 04.10.2026» означает, что на самой странице даты нет и она открыта в этот день. Курс: 1 EUR = 1,9129 AZN (ЦБА, 02.10.2026).

Ночёвки (marsrut.json): в Италии 3 (Флоренция, Ла-Специя, Генуя), во Франции 4 (Ницца, Марсель, Монпелье, Каркасон), в Испании 3 (Барселона, Сарагоса, Мадрид).

1. Виза и паспорт

2. Водительское удостоверение, страховка, аренда

3. Ограничения на въезд в города

4. Правила дорожного движения

5. Платные дороги

Платежи во Франции с источниками, от Ментоны до Ле-Пертюса: 4,90 + 21,20 + 5,20 + 31,30 ≈ 62,60 € (~120 AZN). Это сумма отдельных тарифов. Участок Экс–Марсель и заезд в Каркасон сюда не входят.

Как платить:

• Италия: telepedaggio (Telepass), Viacard, кредитные карты по соглашению, карты FastPay Bancomat. Автоматические кассы принимают монеты и купюры от 5 центов до 100 € (Autostrada dei Fiori, «Info pedaggio», 30.07.2026). Неоплаченную сумму можно доплатить без надбавки в течение 15 дней, затем добавляется 2,58 € (тот же источник).
• Франция: на въезде берётся билет, на выезде оплата картой CB, Visa или Mastercard либо транспондером télépéage. Банковские карты, выпущенные в некоторых неевропейских странах, не принимаются. Билет действителен 24 часа, при утере взимается максимальный тариф (справочник ESCOTA 2026). Принимаются ли азербайджанские карты — ?не проверено: держите при себе наличные.
• Транспондеры (badge) вроде Telepass Europe, Bip&Go и Ulys Europe работают во всех трёх странах. Их цены и то, выдают ли их резидентам Азербайджана, — ?не проверено.

6. Топливо — где дешевле

Источник: Weekly Oil Bulletin ЕС, с налогами; дата таблицы 28.09.2026, имя файла «2026-09-21»; загружено 04.10.2026.

Вывод: бензин и дизель дешевле всего в Испании. Во Франции заправляйтесь только на необходимый объём, а после Ла-Хункеры заливайте полный бак. LPG дешевле всего в Италии. Это средние цены по стране. На АЗС на автомагистралях цена обычно выше — эта разница: ?не проверено.

7. Безопасность

8. Непроверенные данные и слабые источники

?Не проверено:

1. Оплата на автомагистралях A12 (Пиза–Ла-Специя–Генуя) и A10 (Генуя–Вентимилья). autostrade.it вернул 403, а калькуляторы ASTM считают только для своих трасс (A6, A15).
2. Оплата на участках Экс–Марсель, Нарбон–Каркасон (A61), Сарагоса–Мадрид (A-2), а также региональные платные дороги Каталонии (C-32, C-33).
3. 23,10 € для Монпелье–Ле-Пертюс — февральский тариф. Цифра для этой пары из июньской таблицы ASF не взята. Для сравнения: в июньской таблице Люнель–Ле-Пертюс стоит 24,90 €.
4. Правило вождения в Италии с азербайджанским водительским удостоверением (IDP или перевод).
5. Обязательное оснащение в Италии. Ограничения скорости в Испании за городом и в городе.
6. Стоимость Зелёной карты для Европы (на isb.az есть цены только для Турции и Ирана).
7. Стоимость доставки наклейки Crit'Air за границу и действуют ли ZFE в Ницце, Марселе, Монпелье. Правила ZBE в Мадриде и Сарагосе.
8. Условия аренды: разрешение на пересечение границы и плата за сдачу машины в другой стране. Здесь никаких цифр не приводится.
9. Сервисный сбор визового центра. Влияние EES (биометрической регистрации) и ETIAS на эту поездку — официальные страницы требуют JavaScript, открыть их не удалось.
10. Принимается ли азербайджанская банковская карта в пунктах оплаты во Франции.

Слабые источники или источники средней надёжности:

1. Цены на отели (KAYAK, 04.10.2026):
2. эконом — цена «самый дешёвый номер 3 звезды»;
3. средний — среднее по отелям #1 и #2 из «самых популярных» в разделе 3 звезды;
4. комфорт — среднее по отелям #1 и #2 из «самых популярных» в разделе 4 звезды.

Каждый уровень основан на двух отелях и двух городах. В разделе 3 звезды есть и хостелы. Результат (USD/ночь): IT 42 / 89 / 148, FR 49 / 85 / 109, ES 60 / 127 / 196.

1. Расходы на еду (Numbeo, 02–04.10.2026): данные, введённые пользователями.
2. Оплата Рим–Флоренция 20,00 €: журнальная статья, а не сайт оператора.
3. Бесплатность FI-PI-LI: данные Википедии.
4. Штраф за ZTL: brocardi.it — юридический информационный сайт, не официальная газета.
5. Ментона–Ницца (4,90 €) и Ментона–Экс (26,10 €): матрица ESCOTA прочитана по столбцам. Сверено с Экс–Ницца 21,20 €, результат совпал. Тем не менее предполагается, что машина, едущая из Италии, соответствует строке «Menton» в матрице.

Practical guide: Rome → Madrid (Italy, France, Spain)

Prepared on: 04.10.2026. Every figure has its source and date next to it. "Viewed 04.10.2026" means that the page itself has no date and it was opened on that day. Exchange rate: 1 EUR = 1.9129 AZN (CBAR, 02.10.2026).

Overnight stays (marsrut.json): 3 in Italy (Florence, La Spezia, Genoa), 4 in France (Nice, Marseille, Montpellier, Carcassonne), 3 in Spain (Barcelona, Zaragoza, Madrid).

1. Visa and passport

2. Driving licence, insurance, car hire

3. Restrictions on entering cities

4. Rules of the road

5. Toll roads

Sourced tolls in France, from Menton to Le Perthus: 4.90 + 21.20 + 5.20 + 31.30 ≈ 62.60 € (~120 AZN). This is the sum of separate tariffs. The Aix–Marseille section and the detour to Carcassonne are not included.

How to pay:

• Italy: telepedaggio (Telepass), Viacard, accepted credit cards, FastPay Bancomat cards. Automatic tollbooths accept coins and notes from 5 cents up to 100 € (Autostrada dei Fiori, "Info pedaggio", 30.07.2026). An unpaid amount can be paid without a surcharge within 15 days; after that 2.58 € is added (same source).
• France: you take a ticket at the entrance and pay at the exit with CB, Visa or Mastercard, or with a telepéage tag. Bank cards issued in some non-European countries are not accepted. The ticket is valid for 24 hours; if it is lost, the highest tariff is charged (ESCOTA guide 2026). Whether Azerbaijani cards are accepted is ?not verified — keep some cash on you.
• Tags (badges) such as Telepass Europe, Bip&Go and Ulys Europe work in all three countries. Their prices and whether they are issued to residents of Azerbaijan are ?not verified.

6. Fuel — where it is cheaper

Source: EU Weekly Oil Bulletin, including taxes; table date 28.09.2026, file name "2026-09-21"; downloaded on 04.10.2026.

Conclusion: petrol and diesel are cheapest in Spain. In France, fill the tank only as much as you need, and fill it up completely after La Jonquera. LPG is cheapest in Italy. These are national averages. Prices at motorway filling stations are usually higher — this difference is ?not verified.

7. Safety

8. Unverified and weak-source information

?Not verified:

1. Tolls on the A12 (Pisa–La Spezia–Genoa) and A10 (Genoa–Ventimiglia) motorways. autostrade.it returned 403, and ASTM's calculators only calculate for their own routes (A6, A15).
2. Tolls on the Aix–Marseille, Narbonne–Carcassonne (A61) and Zaragoza–Madrid (A-2) sections, as well as Catalonia's regional toll roads (C-32, C-33).
3. The 23.10 € for Montpellier–Le Perthus is the February tariff. No figure for this pair has been taken from ASF's June table. For comparison: in the June table Lunel–Le Perthus is 24.90 €.
4. The rule for driving in Italy with an Azerbaijani driving licence (IDP or translation).
5. Compulsory equipment in Italy. Speed limits outside and inside built-up areas in Spain.
6. The price of a Green Card for Europe (isb.az only gives prices for Turkey and Iran).
7. The cost of sending the Crit'Air sticker abroad, and whether ZFEs are active in Nice, Marseille and Montpellier. ZBE rules in Madrid and Zaragoza.
8. Hire conditions: permission to cross borders and the fee for returning the car in another country. No figures are given here.
9. The visa centre's service fee. The impact of the EES (biometric registration) and ETIAS on this trip — the official pages require JavaScript and could not be opened.
10. Whether an Azerbaijani bank card is accepted at toll booths in France.

Weak or medium-reliability sources:

1. Hotel prices (KAYAK, 04.10.2026):
2. budget — the "cheapest 3-star room" price;
3. mid-range — the average of the "most popular" #1 and #2 hotels in the 3-star section;
4. comfortable — the average of the "most popular" #1 and #2 hotels in the 4-star section.

Each level is based on two hotels and two cities. The 3-star section also includes hostels. Result (USD/night): IT 42 / 89 / 148, FR 49 / 85 / 109, ES 60 / 127 / 196.

1. Food costs (Numbeo, 02–04.10.2026): user-submitted data.
2. Rome–Florence toll of 20.00 €: a magazine article, not the operator's site.
3. FI-PI-LI being toll-free: Wikipedia information.
4. ZTL fine: brocardi.it is a legal information site, not the official gazette.
5. Menton–Nice (4.90 €) and Menton–Aix (26.10 €): The ESCOTA matrix was read by columns. It was cross-checked against Aix–Nice at 21.20 € and the result matched. Even so, it is assumed that a car arriving from Italy corresponds to the "Menton" row of the matrix.

Praktiki bələdçi: İstanbul → Florensiya (Türkiyə, Bolqarıstan, Serbiya, Xorvatiya, Sloveniya, İtaliya)

Hazırlanma tarixi: 04.10.2026. Hər rəqəmin yanında mənbəsi və tarixi göstərilib. «Baxış 04.10.2026» o deməkdir ki, səhifənin özündə tarix yoxdur və o, həmin gün açılıb. Məzənnə: 1 EUR = 1,9129 AZN, 1 TRY = 0,0346 AZN (AMB, 02.10.2026); 1 EUR = 117,4948 RSD (NBS, kurs siyahısı № 188, 02.10.2026).

Gecələmələr (marsrut.json): Ədirnə (TR), Sofiya (BG), Belqrad (RS), Zaqreb (HR), Lyublyana (SI), Venesiya–Mestre və Florensiya (IT).

Sərhədlər: Kapıkule / Kapitan Andreevo (TR→BG), Kalotina / Qradina (BG→RS), Batrovtsi / Bajakovo (RS→HR), Breqana / Obrejye (HR→SI), Fernetiçi / Fernetti (SI→IT).

Xərc rəqəmləri: xerc.json, mövsümi xəbərdarlıqlar: movsum.json.

1. Viza və pasport

2. Sığorta — Yaşıl Kart

Tövsiyə: Yaşıl Kartı Azərbaycanda alarkən kartda TR, BG, RS, HR, SLO, I kodlarının üstündən xətt çəkilmədiyini yoxlayın. Bu, ümumi tövsiyədir; kart formasının detalı mənbə ilə yoxlanmayıb.

3. Vinyetlər (magistral üçün ölkəyə giriş haqqı)

Qeydlər:

• Bolqarıstanın e-vinyetka səhifəsi 04.10.2026-da hələ köhnə qiyməti göstərirdi (həftəlik 15,00 лв). Rəsmi xəbər (31.07.2026) daha yenidir və onun rəqəmi götürülüb. Bolqarıstan 01.01.2026-dan avro işlədir (1 € = 1,95583 лв; Avropa Komissiyası, ECB).
• Sloveniyada 01.01.2026-dan sahil yolları H5 (Škofije–Koper) və H6 (Koper–Izola) üçün vinyet tələb olunmur (AMZS). Bu marşruta aid deyil.
• Saxta vasitəçi saytlardan qaçın: gov.uk Sloveniya üçün açıq yazır ki, onlayn yalnız DARS saytından alın.

4. Ödənişli yollar

Cəmi (mənbəli hissələr): Türkiyə 168 TL (≈5,81 AZN) + Serbiya 20,00 € + Xorvatiya 19,60 € + İtaliya 36,90 € + vinyetlər 26,00 € ≈ 102,50 € + 168 TL (~202 AZN). Bu, ayrı-ayrı tariflərin cəmidir; mənbəsiz hissələr daxil deyil.

İtaliya haqqında qeyd: kalkulyator tarif tarixini göstərmir və öz qeydində yazır ki, yolda baryer varsa ödəniş iki hissəyə bölünür. Bu hissələrdə baryer olub-olmadığı ?yoxlanmayıb. Bolonyada çıxmadan keçsəniz: Venezia Mestre → Firenze Nord tək bilet 21,20 €; bütün yol Trieste → Firenze Nord tək bilet 32,20 € (üç ayrı çıxışla 36,90 €).

Necə ödənilir:

• Türkiyə: xarici nömrəli maşın HGS hesabı açmalı və hesabda ən azı keçid haqqı qədər pul saxlamalıdır. HGS gömrük qapılarındakı PTT şöbələrində və banklarda açılır. Ödənişsiz keçid olubsa, 15 gün ərzində ivd.gib.gov.tr və ya kgm.gov.tr-dəki «İhlalli Geçiş Sorgulama ve Ödeme» səhifəsində ödəyin. Ödənilməyən keçid və cərimə ilə maşın gömrükdən çıxa bilməz — Kapıkuledən əvvəl ödəyin (KGM, «Yabancı Plakalı Araçlar», baxış 04.10.2026).
• Serbiya: cədvəldə qiymət həm dinarla, həm avroyla verilib (avro sütunu NBS-in 24.06.2024 kursu ilə hesablanıb). Biletsiz və ya 24 saatdan köhnə biletlə çıxışda ən uzaq məntəqədən hesablanır (putevi-srbije.rs, baxış 04.10.2026). Kartla ödəmə qaydası ?yoxlanmayıb.
• Xorvatiya: qiymətlər avro ilə, ƏDV daxil. HAC-ın elektron ödəniş sisteminə (ENC) keçid layihəsi var; xarici sürücü üçün hansı ödəniş üsullarının işlədiyi ?yoxlanmayıb.
• İtaliya: ödəniş üsulları praktiki_avropa.md §5-dədir.

5. Sərhəd keçidləri və növbələr

Gözləmə müddəti rəqəmləri yoxlanmayıb. Türkiyə tərəfinin (Ticarət Nazirliyi) canlı səhifəsi açılmadı və axtarılmadı. Yay aylarında Kapitan Andreevoda növbə olduğu da mənbə ilə təsdiqlənməyib, ona görə movsum.json-a yazılmayıb. Yola çıxmazdan əvvəl yuxarıdakı səhifəyə baxın.

6. Yol qaydaları

Mənbələr: gov.uk — Bulgaria (11.08.2026), gov.uk — Serbia (13.08.2026), gov.uk — Croatia (11.08.2026), gov.uk — Slovenia (11.08.2026); RAC — Bulgaria (13.05.2026), RAC — Serbia (13.05.2026), RAC — Croatia (15.07.2026), RAC — Slovenia (13.05.2026). Bunlar Britaniya mənbələridir, ölkələrin öz rəsmi mənbələri yoxlanmayıb.

Sürücülük vəsiqəsi: Serbiya XİN yazır ki, ölkədə müvəqqəti olan əcnəbi xarici və ya beynəlxalq vəsiqə ilə sürə bilər; gov.uk Serbiyada polisin 1968 nümunəli beynəlxalq vəsiqəni (IDP) tanıdığını yazır. Azərbaycan vəsiqəsi ilə Bolqarıstan, Xorvatiya və Sloveniyada sürmə qaydası ?yoxlanmayıb — IDP-ni Azərbaycanda əvvəlcədən alın.

7. Yanacaq — harada ucuzdur

Mənbə: Aİ ölkələri üçün Aİ Weekly Oil Bulletin, vergilərlə, cədvəl tarixi 28.09.2026 (fayl adı «2026-09-21»). Serbiya: RTS, 02.10.2026 (hökumətin həftəlik qiyməti), NBS məzənnəsi ilə.

Nəticə: marşrutda yanacaq Bolqarıstanda ən ucuzdur — Kalotinadan əvvəl çəni doldurun. Serbiyada akciz endirimi 11.10.2026-dək uzadılıb (RTS); sonra qiymət dəyişə bilər. İtaliya və Türkiyə qiymətləri layihənin ümumi faylındadır. Magistral məntəqələrində qiymət fərqi ?yoxlanmayıb.

8. Valyuta

• Bolqarıstan, Xorvatiya, Sloveniya, İtaliya: avro. Bolqarıstan 01.01.2026-dan (Avropa Komissiyası); Xorvatiya 01.01.2023-dən (HAC qiymət cədvəlindəki qanun istinadı).
• Serbiya: dinar (RSD). 02.10.2026-da 1 € = 117,4948 RSD (NBS). Magistralda avro ilə də ödəmək olar (§4).

9. Təhlükəsizlik

10. Yoxlanmamış və zəif mənbəli məlumatlar

?Yoxlanmayıb:

1. Ədirnə – Kapıkule (D100) və Fernetti – Triyest (RA13) hissələrinin ödənişli olub-olmaması.
2. İtaliyada Trieste–Mestre–Bologna–Firenze hissələrində baryer olub-olmaması (kalkulyatorun xəbərdarlığı); İtaliya tariflərinin tarixi.
3. Serbiyada LPG qiyməti (rəsmi və ya etibarlı mənbə tapılmadı); Serbiya Ticarət Nazirliyinin saytı (mtt.gov.rs) açılmadı.
4. Sloveniya e-vinyetasının DARS-dakı rəsmi qiyməti — DARS saytları açılmadı, rəqəm AMZS-dəndir.
5. Avropa ölkələri üçün Yaşıl Kartın qiyməti; sərhəddə alınan sığortanın qiyməti; cobx.org siyahısı (403).
6. Kapıkule / Kapitan Andreevo və digər keçidlərdə gözləmə müddəti (rəqəm yoxdur); Türkiyə gömrüyünün canlı səhifəsi; yayda növbə olub-olmaması.
7. Bolqarıstanda tarixə bağlı qış təkəri qaydası; Serbiyada şəhərdən kənar və magistral sürət həddi.
8. Azərbaycan sürücülük vəsiqəsi ilə Bolqarıstan, Xorvatiya, Sloveniyada sürmə qaydası.
9. Serbiyada və Xorvatiyada magistral ödənişində bank kartı və ya elektron sistemin xarici sürücüyə necə işlədiyi.
10. EES qeydiyyatının sərhəddə nə qədər vaxt aldığı.
11. Viza mərkəzinin xidmət haqqı (praktiki_avropa.md-də də yoxlanmayıb).

Zəif və ya orta etibarlı mənbələr:

1. Otel qiymətləri: orta və rahat — Booking.com FAQ ortalamaları (04.10.2026); qənaətcil — KAYAK «3 ulduz as low as» (son 3 günün axtarışı, !zəif mənbə). Lyublyanada KAYAK-da 4 ulduz (56 USD) 3 ulduzdan (72 USD) ucuz çıxıb — olduğu kimi yazılıb.
2. Yemək xərci (Numbeo, 02.10.2026): istifadəçilərin daxil etdiyi məlumatdır; Serbiyada avroya çevirməni Numbeo özü edib.
3. Serbiyada yanacaq: RTS xəbəri (ictimai yayımçı), nazirliyin öz sənədi deyil.
4. Sloveniya e-vinyetası: AMZS (milli avtoklub), DARS deyil.
5. İtaliya ödənişləri: operatorun rəsmi kalkulyatoru, ikinci mənbə ilə tutuşdurulmayıb.
6. Yol qaydaları: Britaniya mənbələri (gov.uk, RAC), ölkələrin öz qanunları deyil.
7. Şengen vizasının iki girişli olmalı olduğu: mənim marşrutdan çıxardığım nəticədir — konsulluqda təsdiqləyin.